Làm sao biết bị cường giáp?
làm sao biết bị cường giáp? Xét nghiệm TSH và FT4
Nhiều người thắc mắc làm sao biết bị cường giáp khi cơ thể xuất hiện các dấu hiệu thay đổi nội tiết. Việc nắm bắt các chỉ số xét nghiệm y tế chính xác giúp người bệnh phát hiện sớm tình trạng tuyến giáp hoạt động quá mức để điều trị hiệu quả.
Làm sao biết bị cường giáp qua các bất thường của cơ thể?
Để trả lời câu hỏi làm sao biết bị cường giáp, cách tốt nhất là theo dõi những thay đổi nhỏ nhất trong sinh hoạt hằng ngày, vì hội chứng này thường bắt đầu bằng các dấu hiệu bị cường giáp rất dễ nhầm lẫn với mệt mỏi thông thường. Việc nhận biết sớm dựa vào các biểu hiện đặc trưng như sợ nóng, sụt cân bất thường, nhịp tim nhanh và run tay sẽ giúp bạn chủ động đi khám sớm trước khi xảy ra biến chứng nội tiết.
Cường giáp là một hội증 nội tiết xảy ra khi tuyến giáp hoạt động quá mức, dẫn đến việc sản xuất hormone tuyến giáp vượt quá nhu cầu bình thường của cơ thể.
Tình trạng này có thể liên quan đến nhiều yếu tố khác nhau và cách hiểu phụ thuộc vào ngữ cảnh cụ thể của từng người bệnh.
Thống kê lâm sàng cho thấy cường giáp ảnh hưởng đến khoảng 0.2 - 1.3% dân số toàn cầu, trong đó phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh cao gấp 5 - 10 lần so với nam giới, đặc biệt là nhóm tuổi từ 20 đến 50.[1] Sự chênh lệch lớn này xuất phát từ những biến động nội tiết tố phức tạp ở nữ giới qua các giai đoạn như chu kỳ kinh nguyệt, thai nghén hoặc mãn kinh.
Năm dấu hiệu bị cường giáp điển hình bạn không nên chủ quan
Hormone tuyến giáp đóng vai trò điều hòa toàn bộ tốc độ trao đổi chất. Khi lượng hormone này tăng cao, mọi cơ quan trong cơ thể đều bị đẩy vào trạng thái chạy đua quá sức, tạo ra các biểu hiện bệnh cường giáp rõ rệt.
Bạn nên chú ý kiểm tra ngay nếu nhận thấy cơ thể xuất hiện các triệu chứng cường giáp điển hình dưới đây: 1. Sợ nóng và tăng tiết mồ hôi: Người bệnh thường có cảm giác sợ nóng, da luôn ấm ẩm, tăng tiết mồ hôi nhiều ngay cả khi thời tiết mát mẻ và đôi khi kèm sốt nhẹ từ 37.5 - 38 độ C.
2. Tim đập nhanh, đánh trống ngực: Đây là dấu hiệu khiến nhiều người lo lắng nhất. Bạn sẽ có cảm giác hồi hộp, đánh trống ngực liên tục, khó thở khi xúc động hoặc khi làm việc gắng sức.
Nhịp tim thường xuyên duy trì ở mức 100 - 140 lần/phút. 3. Thay đổi tâm lý và giấc ngủ: Xuất hiện trạng thái bồn chồn, lo lắng, khó ngủ sâu giấc. Tính khí người bệnh trở nên thất thường, rất dễ cáu gắt với những chuyện nhỏ nhặt.
4. Run đầu ngón tay: Tình trạng run nhẹ, đều ở các đầu ngón tay xảy ra một cách vô thức, khiến người bệnh gặp khó khăn khi làm các việc khéo léo như viết chữ, xỏ kim hoặc cầm ly nước. 5. Rối loạn kinh nguyệt ở nữ giới: Đối với bệnh nhân nữ trẻ tuổi, chu kỳ kinh nguyệt thường bị rối loạn, lượng máu kinh ít đi hoặc chu kỳ thưa dần.
Tôi từng gặp khá nhiều trường hợp người bệnh chủ quan bỏ qua giai đoạn đầu. Có người chia sẻ rằng họ cứ nghĩ mình bị stress do áp lực công việc hoặc chớm mắc bệnh tim mạch nên tự mua thuốc an thần uống. Đến khi sụt cân quá nhanh kèm theo cổ to ra mới hốt hoảng đi kiểm tra.
Bảng so sánh cách nhận biết bệnh cường giáp và suy giáp
Nhiều người rất dễ nhầm lẫn cường giáp với suy giáp - một tình trạng tuyến giáp hoạt động kém. Bản chất của hai hội chứng này hoàn toàn trái ngược nhau, giống như việc cơ thể bạn đang bị bật điều hòa quá mạnh hoặc tắt hẳn hệ thống sưởi ấm.
Các chỉ số xét nghiệm chẩn đoán cường giáp cần biết
Để có cách nhận biết bệnh cường giáp chính xác nhất, các bác sĩ không thể chỉ dựa vào triệu chứng bên ngoài mà bắt buộc phải chỉ định xét nghiệm máu. Việc đánh giá chức năng tuyến giáp dựa vào bộ ba chỉ số cơ bản gồm TSH, FT3 và FT4.
Bác sĩ thường sẽ chỉ định xét nghiệm TSH trước tiên vì đây là hormone nhạy nhất từ tuyến yên điều khiển tuyến giáp.
Khoảng tham chiếu bình thường của TSH ở người trưởng thành là từ 0.4 - 4.0 mIU/L.
Khi bị cường giáp, tuyến giáp tự sản xuất quá nhiều hormone khiến tuyến yên giảm tín hiệu, dẫn đến chỉ số TSH giảm xuống dưới mức 0.4 mIU/L. Đồng thời, lượng hormone tự do lưu hành trong máu là FT4 và FT3 sẽ tăng cao vượt ngưỡng thông thường. Chỉ số chuẩn của FT4 thường là 12 - 22 pmol/L và FT3 là 3.1 - 6.8 pmol/L. Nếu kết quả [3] của bạn hiển thị TSH giảm thấp kèm FT4 lớn hơn 22 pmol/L, đó là bằng chứng lâm sàng rõ ràng của hội chứng cường giáp.
Bên cạnh xét nghiệm máu, siêu âm tuyến giáp cũng là phương pháp đầu tay rất quan trọng để phát hiện các nhân giáp hoặc bướu giáp phình to. Đối với thể bệnh tự miễn phổ biến nhất là bệnh Basedow, bác sĩ có thể chỉ định thêm xét nghiệm chẩn đoán cường giáp như xét nghiệm kháng thể TRAb để xác định chính xác nguyên nhân và lên phác đồ điều trị kéo dài từ 18 - 24 tháng.
Phân biệt nhanh biểu hiện cường giáp và suy giáp
Tuyến giáp khi bị rối loạn chức năng sẽ tác động trực tiếp đến tốc độ chuyển hóa của cơ thể theo hai hướng hoàn toàn đối lập.Hội chứng Cường giáp
- Kích thích, bồn chồn, dễ nổi giận, run đầu ngón tay
- Tim đập nhanh trên 100 lần/phút, thường xuyên hồi hộp
- Người luôn nóng rực, sợ bối cảnh nóng, đổ mồ hôi liên tục
- Tăng tốc quá mức, mọi cơ quan hoạt động dồn dập
- Sụt cân rất nhanh dù ăn nhiều hơn bình thường
Hội chứng Suy giáp
- Chậm chạp, giảm trí nhớ, dễ rơi vào trầm cảm
- Nhịp tim chậm, mệt mỏi kéo dài, lờ đờ
- Sợ lạnh, tay chân lạnh ngắt ngay cả mùa hè, da khô ráp
- Trì trệ, chậm chạp, cơ thể thiếu năng lượng
- Tăng cân liên tục dù ăn uống rất ít hoặc ăn kiêng
Hành trình phát hiện bệnh của Mai: Từ stress đến bướu giáp
Mai, một nhân viên văn phòng 28 tuổi tại Hà Nội, nhận thấy cơ thể luôn trong trạng thái nóng rực và sụt mất 4kg trong một tháng dù cô không hề ăn kiêng. Ban đầu, Mai nghĩ mình chỉ bị căng thẳng do đợt quyết toán cuối năm của công ty.
Cô tự mua thuốc an thần về uống để mong dễ ngủ hơn nhưng tình trạng hồi hộp không hề thuyên giảm. Tay Mai bắt đầu run nhẹ khiến cô làm đổ ly cà phê ngay trước mặt đối tác, tạo ra sự bối rối lớn.
Sau hai tuần chịu đựng những cơn trống ngực dồn dập đến mức khó thở, Mai quyết định xin nghỉ làm một buổi để đến bệnh viện kiểm tra nội tiết. Cô nhận ra không thể tiếp tục đổ lỗi cho áp lực công việc thông thường.
Kết quả xét nghiệm máu cho thấy TSH của cô giảm sâu trong khi FT4 tăng vọt. Được chẩn đoán mắc cường giáp do bệnh Basedow, Mai bắt đầu uống thuốc kháng giáp theo đơn và nhịp tim đã ổn định trở lại sau một tháng điều trị.
Các Bước Tiếp Theo
Lắng nghe các tín hiệu cảnh báo của cơ thểHãy nghĩ đến cường giáp nếu bạn đồng thời bị sụt cân không rõ nguyên nhân, sợ nóng, đổ mồ hôi nhiều và tim đập nhanh trên 100 lần mỗi phút.
Xét nghiệm máu là tiêu chuẩn vàng để chẩn đoánKhông thể khẳng định bệnh chỉ qua triệu chứng. Bộ ba xét nghiệm TSH, FT3 và FT4 sẽ cung cấp bằng chứng chính xác nhất về chức năng tuyến giáp.
Tầm soát định kỳ giúp ngăn ngừa biến chứng tim mạchCường giáp không được kiểm soát có thể gây rối loạn nhịp tim và loãng xương. Việc phát hiện sớm giúp điều trị nội khoa bằng thuốc đạt hiệu quả cao.
Giải Đáp Nhanh
Bệnh cường giáp có biểu hiện gì ở mắt không?
Có, khoảng một nửa số bệnh nhân cường giáp do bệnh Basedow có biểu hiện tổn thương mắt. Biểu hiện thường gặp là mắt lồi ra phía trước, cảm giác cộm xốn như có cát, chảy nước mắt vị và mi mắt nhắm không kín.
Tại sao bị cường giáp lại sụt cân nhanh dù ăn rất nhiều?
Hormone tuyến giáp tăng cao làm tăng tốc độ chuyển hóa cơ bản, khiến cơ thể đốt cháy năng lượng liên tục. Do đó, dù người bệnh ăn nhiều hơn bình thường để bù đắp nhưng vẫn bị tiêu hao mô mỡ và cơ, dẫn đến sụt cân nhanh chóng.
Quy trình đi khám tuyến giáp gồm những gì?
Thông thường, quy trình khám gồm bác sĩ khám lâm sàng vùng cổ, chỉ định xét nghiệm máu đo các chỉ số TSH, FT3, FT4 và thực hiện siêu âm tuyến giáp. Toàn bộ quy trình diễn ra khá nhanh và bạn không bắt buộc phải nhịn ăn trước khi lấy máu.
Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính chất giáo dục và không thay thế cho lời khuyên y khoa từ chuyên gia. Luôn tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa Nội tiết trước khi đưa ra bất kỳ quyết định nào về sức khỏe hoặc thay đổi phác đồ điều trị.
Thông tin tham khảo
- Theo em, em cần làm gì để giữ gìn, bảo tồn và phát huy nét văn hóa truyền thống tại địa phương mình?
- Theo em, học sinh cần làm gì để góp phần giữ gìn, bảo vệ và phát triển di sản văn hóa Việt Nam?
- Thành tích chạy cự li 100m của vận động viên điền kinh khoảng bao nhiêu?
- Truyền thông quê hương có ý nghĩa như thế nào với đời sống con người và xã hội?
- Sông ngòi ở miền Trung nước ta có đặc điểm gì?
- Vùng Duyên hải miền Trung có khí hậu như thế nào?
- Theo em, học sinh cần làm gì để góp phần giữ gìn, bảo vệ và phát triển di sản văn hóa Việt Nam?
- Đường bộ từ Việt Nam sang Ấn Độ bao nhiêu km?
- Nơi lạnh nhất của Việt Nam là bao nhiêu độ?
- Sự ra đời của máy hơi nước cuối thế kỷ XVIII gắn liền với công lao to lớn của ai?
- Theo em, em cần làm gì để giữ gìn, bảo tồn và phát huy nét văn hóa truyền thống tại địa phương mình?
- Xem thu chi MB Bank ở đâu?
Góp ý câu trả lời:
Cảm ơn bạn đã đóng góp ý kiến! Góp ý của bạn rất quan trọng giúp chúng tôi cải thiện câu trả lời trong tương lai.