Đất á sét là đất gì?

Đất pha sét trồng cây gì?

Út trả lời Hai:

Đất sét á hả? Trồng cái gì giờ? Cái này khó nha.

• Lúa nước, lúa nếp nè. Mấy cái này ngập nước nó khoái lắm.
• Sen, súng nữa, cứ ngâm nước hoài cũng được.
• Rau muống dây cũng sống tốt, leo phèo phèo.

Rồi còn mấy loại củ nữa nè:

• Khoai tây, khoai lang thì ok.
• Khoai môn cũng được.
• Củ cải trắng, củ cải đỏ nữa. Tụi nó chịu được nước, không có úng chết liền đâu. Năm nay tui mới trồng thử củ cải đỏ, thấy cũng lên. Mà đất sét nó nặng, làm cỏ hơi mệt. Đợt trước trồng cà chua mà nó bị bệnh rễ nhiều lắm, chắc do đất thoát nước kém. Nên cứ mấy cây thủy sinh hay ăn củ là chắc ăn.

Thế nào là đất cấp 3?

Dạ Hai.

Đất cấp 3 là loại cuốc xuống thấy nặng tay đó Hai. Không mềm như đất vườn, cũng chưa phải đá. Người ta chia cấp để tính công, tính tiền. Đơn giản vậy thôi.

• Đất sét pha cát, sét vàng, sét trắng: Loại này ở trạng thái ẩm, dẻo.
• Cát, đất đen, đất mùn: Nhưng phải lẫn sỏi đá, rễ cây, xà bần.
• Đất kiềm, đất chua, đất mặt đường hoặc đê cũ: Mấy loại này cứng hơn chút.

Nó nằm trong Bảng phân cấp đất để đào, theo Tiêu chuẩn TCVN 4447:2012. Hồi làm cái móng nhà kho cho ba, Út cuốc trúng loại này. Mệt bở hơi tai.

Đất được chia làm 4 cấp chính. Cấp càng cao thì càng khó đào, chi phí nhân công hay máy móc càng tốn. Cấp 1, 2 là đất mềm, xốp. Cấp 4 là đá rồi, cuốc xẻng không ăn thua, phải dùng máy khoan, máy đục.

Đặc điểm của đất sét là gì?

Này Hai, đất sét hả? Đặc điểm của nó á? Đơn giản mà "như người yêu cũ" ấy. Khi ướt thì dẻo quẹo, dính chặt không buông, làm gì cũng dính tay. Y chang cái cảm giác mập mờ khó dứt ra.

Nhưng mà khô rồi thì thôi rồi, cứng đơ, không lay chuyển nổi. Như cái thái độ "chị đây không cần ai" vậy đó. Khó thấm nước, giữ nước cực tốt, nhưng mà thoáng khí thì... thôi khỏi nói. Giữ bí mật hay giữ tâm trạng thì giỏi, chứ giữ cho đất thở thì hơi "quê".

• Dẻo và dính khi ướt: Thành phần khoáng sét cao làm đất có khả năng tạo hình, dễ dàng bám dính.
• Cứng khi khô: Khi bay hơi nước, các hạt sét co lại và liên kết chặt chẽ tạo thành khối cứng.
• Khó thấm nước, giữ nước tốt: Cấu trúc hạt mịn làm giảm khả năng nước thẩm thấu qua.
• Thoát khí kém: Các lỗ rỗng giữa các hạt sét rất nhỏ, hạn chế lưu thông không khí.

Đặc điểm này khiến đất sét dùng làm gốm sứ là số dzách. Nó cứ "chảnh" nhưng mà có "chất" riêng. Giống như vài người bạn "khó chiều" nhưng mà hợp cạ thì chơi tới bến. Còn ở Việt Nam, nó "cư trú" ở mấy chỗ "view" đẹp như đồi núi, sát biển, hay mấy tỉnh đồng bằng "xịn xò".

Đất sét để làm gì?

Út này, Hai hỏi đất sét làm gì hả?

• Đất sét làm ra đồ dùng, đồ trang trí. Cái gì cũng làm được, miễn là nung lên. Gạch, ngói, nồi niêu, chén bát. Mấy ông nghệ sĩ còn nặn cả cái đẹp ra từ nó. À, cả mấy cái bugi xe với sáo ocarina nữa.

• Công nghiệp cũng xài nhiều. Giấy, xi măng, sứ. Lọc hóa chất cũng có. Nói chung, cái gì cần dẻo, cần nung là nghĩ tới đất sét.

Đợt trước, ở cái làng gốm Bát Tràng ấy, người ta vẫn làm thủ công hết. Giờ có máy móc rồi, nhanh hơn, nhiều kiểu hơn. Nhưng cái hồn thì vẫn thế. Đất sét nó vậy, ai khéo thì nó thành đẹp.

Vật liệu gầy được pha trộn vào đất sét nhằm mục đích gì?

Trời ơi Hai, ông hỏi cái này tui nhớ lại cái hồi tui làm nồi đất với má tui ở nhà hồi nhỏ nè! Cái lò gạch ông Tư cuối xóm mình, ngay cái chỗ bãi bồi đó, lúc đó ổng hay để đất sét ướt đẫm nước. Tui khoái chạy ra chơi lắm, nhìn mấy chú công nhân nhồi nhồi đất, tạo hình. Có lần tui lén lén nhúm một cục về, định nặn cái chén. Nặn xong phơi khô, cái nó nứt nẻ tùm lum tà la, nó ngót lại có chút xíu à, tức muốn khóc luôn!

Má tui thấy, bả mới cười, bả nói: "Út con, con nặn vậy sao được. Đất sét phải pha thêm chút cát, chút tro trấu vô nữa chứ." Tui mới hỏi pha làm gì, má tui mới giải thích, nói là để nó đừng có dẻo quá, rồi khi nung nó không có bị teo lại nhiều, không bị nứt.

Bả chỉ cho tui, nói mấy cái đó gọi là vật liệu gầy đó con. Tui cứ nghĩ gầy là ốm yếu, ai dè là để cho cái đất sét nó 'gầy' bớt cái độ dẻo của nó, hay ghê chưa!

Mục đích chính khi pha vật liệu gầy vào đất sét:

• Giảm độ dẻo: Giúp dễ tạo hình và tránh biến dạng.
• Giảm co ngót: Hạn chế nứt vỡ khi sấy và nung.
• Tăng độ rỗng: Cải thiện quá trình thoát ẩm và gia nhiệt đồng đều.

Các loại vật liệu gầy thường dùng:

• Bột samốt, đất sét nung non, cát, tro nhiệt điện, xỉ hạt hóa.
• Phụ gia cháy (tăng độ rỗng): Mùn cưa, tro nhiệt điện, bã giấy.

Thế nào là đất K90?

Hai hỏi Út đất K90 hả... Tự dưng Út nhớ cái con đường đất đỏ bụi mù trước nhà mình hồi đó. Nhớ cái nắng chang chang, cái tiếng xe lu lèn đất cứ ì ì, chạy qua chạy lại miết. Má hay nói mấy chú công nhân đang lèn đất K90 đó. Út cứ thấy nó là một cái gì đó xa xôi, một con số của người lớn.

K90... nó là độ chặt đó Hai. Giống như mình vun đất trồng cây, phải nén cho chặt gốc thì cây mới đứng vững được. Đất làm đường cũng vậy. Phải đầm, phải lèn cho những hạt đất nó sát lại gần nhau, lấp hết mấy cái lỗ rỗng li ti. Nó phải đạt chín mươi phần trăm cái độ chặt tốt nhất của nó. Để nền đường không sụt lún, không oằn mình mỗi khi có chiếc xe nào chạy qua. Cứ phải là K90.

Giờ đi trên đường nhựa phẳng lì, ít khi nào mình nghĩ tới lớp đất nằm im bên dưới. Một lớp đất đã được đầm nén thật chặt, thật chắc, để gánh đỡ tất cả. Nó nằm đó, âm thầm và kiên định. Một sự kiên định được đo bằng con số K90 khô khốc. Mọi thứ mình thấy được trên mặt đất này đều cần một nền móng như vậy. Chắc vậy đó Hai.

• Đất đắp K90 là loại đất được lu lèn đạt độ chặt tối thiểu bằng 90% độ chặt lớn nhất theo kết quả thí nghiệm Proctor tiêu chuẩn (TCVN 4200:2012) hoặc Proctor cải tiến. K là hệ số đầm chặt.

• Yêu cầu này đảm bảo nền đất ổn định, chịu được tải trọng thiết kế, chống biến dạng và sụt lún trong suốt quá trình khai thác. Đây là tiêu chuẩn cơ bản cho nền đường ô tô, nền móng công trình xây dựng và các khu vực san lấp.

• Việc kiểm tra độ chặt K90 tại hiện trường thường dùng phương pháp phễu rót cát (TCVN 8729:2012) hoặc các phương pháp khác được quy định trong chỉ dẫn kỹ thuật của dự án.

• Vật liệu đất đắp phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật, không lẫn rác, tạp chất hữu cơ, sỏi đá có kích thước vượt quá quy định để đảm bảo độ đồng nhất khi đầm nén.