Khái niệm cảnh quan thiên nhiên là gì?

Cảnh quan thiên nhiên là gì? Khái niệm và đặc điểm?

Tau nói nè Mi, cảnh quan thiên nhiên á, đơn giản lắm. Nó là cái gì đó tự nhiên, không phải do con người làm ra. Như cái đồi núi Hun chảy quanh co mình đi phượt hồi tháng 5 năm ngoái ấy, đẹp mê hồn! Cảnh quan đó gồm đất đá, cây cỏ, sông suối,...tất cả hoà quyện lại.

Đặc điểm thì nhiều lắm, nhưng nói chung là nó thay đổi liên tục. Mỗi mùa một khác, mỗi vùng một vẻ. Ví dụ như, cái đồi hồi tháng 5 xanh mướt, giờ chắc vàng úa rồi. Khí hậu, địa hình, thậm chí cả con người gián tiếp cũng ảnh hưởng.

Mình thấy, cảnh quan thiên nhiên là cả một hệ sinh thái phức tạp. Từng thành phần: đất, nước, cây cỏ,… đều liên kết chặt chẽ với nhau. Cái này như hồi mình học địa lý lớp 10, cô giáo giảng kỹ lắm. Nhớ mãi! Cảnh quan thiên nhiên, nói tóm lại, là bức tranh tự nhiên hùng vĩ.

Cảnh quan thiên nhiên: Hệ sinh thái tự nhiên gồm địa chất, địa hình, khí hậu, thủy văn, thổ nhưỡng, sinh vật.

Có bảo nhiêu loại cảnh quan?

Mi hỏi có bao nhiêu loại cảnh quan hả? Trời ơi, nhiều lắm! Làm sao mà đếm hết được! Mình chỉ nhớ mang máng vài loại thôi nhé, nhớ nhớ quên quên á.

• Cảnh quan vùng cực: Lạnh lẽo, băng tuyết bao phủ, gấu trắng nhiều lắm! Nhớ hồi xem phim tài liệu, thấy cả đàn di cư. Đáng sợ!

• Cảnh quan vùng núi: Đồi núi trùng điệp, nhiều cây xanh, không khí trong lành. Từng đi leo núi ở Sapa, mệt muốn chết nhưng cảnh đẹp thiệt. Lần sau đi chắc phải chuẩn bị kỹ hơn. Khổ thân cái lưng!

• Cảnh quan sa mạc: Cát mênh mông, nắng cháy da, toàn xương rồng. Mình thích xem phim về sa mạc, những người du mục cưỡi lạc đà. Ngầu thật!

• Cảnh quan biển đảo và ven biển: Biển xanh, cát trắng, nắng vàng. Hồi hè mình đi Nha Trang, tắm biển đã lắm. Nước trong vắt, nhìn thấy san hô luôn. Tuyệt vời!

• Cảnh quan rừng: Rừng ôn đới thì cây lá phong đỏ rực, đẹp tuyệt. Rừng nhiệt đới thì um tùm, nhiều cây cối, côn trùng. Sợ nhất là rắn! Mình ghét rắn!

• Cảnh quan nông nghiệp: Ruộng lúa bát ngát, hoa màu tươi tốt. Mình thích ăn rau sạch, nhưng trồng rau khó lắm.

• Cảnh quan công nghiệp: Nhà máy, xí nghiệp, khói bụi mù mịt. Ô nhiễm môi trường ghê lắm. Mình thấy xót xa!

• Cảnh quan dân cư: Nhà cửa san sát, đường phố đông đúc. Thành phố mình ở đông dân cư kinh khủng. Tối nào cũng tắc đường.

Chắc còn nhiều loại cảnh quan khác nữa mình không nhớ hết, nhiều quá! Đầu óc mình toàn suy nghĩ linh tinh, không tập trung được. Hết rồi, bye!

Cảnh quan có nghĩa là gì?

Tau thấy Mi hỏi một câu cũng hay đấy. Để Tau giải thích cho Mi nghe, theo kiểu "nửa mùa" mà Tau hay dùng:

Cảnh quan là bức tranh tổng thể, không chỉ là mấy cái cây với hòn đá. Nó là sự hòa quyện giữa:

• Yếu tố tự nhiên: Địa hình, khí hậu, thực vật, động vật... Cái này thì ai cũng biết.
• Yếu tố văn hóa: Con người tác động vào, tạo ra nhà cửa, đồng ruộng, đường xá... Cái này mới là điểm nhấn.

Cảnh quan mỗi nơi mỗi khác, như Mi nói, nhưng không chỉ vì khí hậu. Mà còn vì lịch sử, vì cách con người sống và tương tác với môi trường nữa. Nó là một câu chuyện dài, được viết lên bằng đất, nước và cả mồ hôi, nước mắt. Đấy, triết lý chưa?

Ví dụ, Tau hay ngồi ngắm cái ao sen sau nhà. Nó không chỉ là sen với nước, mà còn là nơi Tau lớn lên, là kỷ niệm về bà Tau hay kể chuyện ma cho Tau nghe hồi bé. Cảnh quan là vậy đó, nó chạm vào tim mình chứ không chỉ vào mắt mình.

Cảnh quan địa lí là gì?

Tau không quan tâm Wikipedia lắm.

• Cảnh quan: Chỗ Tau nhìn thấy.

  • Nó biến đổi.
  • Chất chồng tự nhiên và nhân tạo.

• Quan trọng là cảm.

  • Không chỉ hình.
  • Mà còn cả tiếng.

• Địa lí: Vị trí. Chấm hết.

  • Toạ độ khô khan.
  Vô hồn nếu không có "cảnh".

Cảnh quan thiên nhiên đặc sắc gọi là gì?

Mi hỏi cảnh quan thiên nhiên đặc sắc gọi là gì hả? Danh lam thắng cảnh! Đúng rồi đó, nhưng mà… chắc chắn là phải có cái gì đó đặc biệt hơn chứ nhỉ? Không phải chỗ nào cũng gọi là danh lam thắng cảnh đâu.

• Cảnh quan thiên nhiên đặc sắc: Thôi kệ, cứ gọi là danh lam thắng cảnh đi. Dễ hiểu mà.
• Mà danh lam thắng cảnh này nó bao hàm cả công trình văn hoá nữa á. Tức là có thể là đền, chùa, tháp, lăng tẩm… Hay cả hai luôn! Ôi trời, nhiều thứ quá!
• Ví dụ như Vịnh Hạ Long đi, đẹp xuất sắc luôn. Hay là Phong Nha – Kẻ Bàng, hang động đẹp mê hồn. À, còn Sapa nữa, mây mù giăng kín, đỉnh núi Fansipan hùng vĩ.
• Chỗ mình hồi nhỏ hay đi chơi, có cái thác nước nhỏ xíu, mấy đứa trong xóm hay gọi là thác 7 tầng gì đó. Nhưng mà chắc chắn không phải danh lam thắng cảnh đâu. Chỉ là kỷ niệm thôi.
• Tóm lại, danh lam thắng cảnh là điểm đến du lịch hấp dẫn. Nhưng mình thích gọi là nơi đẹp thôi cho dễ. Đúng rồi, gọi là "nơi đẹp" thôi cho nó đơn giản.

Mệt rồi, viết nhiều quá. Danh lam thắng cảnh là đủ rồi. Hết.

Cần làm gì để bảo tồn thiên nhiên?

Tau kể Mi nghe, chuyện tau đi Đà Lạt năm ngoái, mới thấy thấm cái vụ bảo tồn thiên nhiên.

• Chọn đồ tự nhiên: Tau toàn mua đồ len, đồ gỗ ở chợ Đà Lạt á. Thích cái cảm giác mộc mạc, lại ủng hộ người địa phương nữa.

• Hạn chế nhựa: Đi uống cafe, tau hay mang bình nước theo. Nhìn mấy quán toàn ly nhựa, xót hết cả ruột.

• Tiết kiệm: Ở homestay, tau dặn kỹ là chỉ cần thay khăn khi nào tau yêu cầu thôi. Điện nước cũng ráng dùng dè sẻn.

• Không xả rác: Đi dạo hồ Xuân Hương, thấy ai xả rác là tau nhặt bỏ thùng liền. Ghét nhất mấy người vô ý thức.

• Đi bộ: Tau khoái đi bộ khám phá Đà Lạt hơn là thuê xe máy. Vừa khỏe, vừa ngắm cảnh được kỹ hơn.

• Trồng cây: Về lại Sài Gòn, tau mua mấy chậu sen đá về trồng. Coi như bù lại phần nào.

• Không thả: Mấy cái vụ bong bóng, đèn lồng, tau dẹp tiệt. Vừa tốn tiền, vừa hại môi trường.

Tau thấy, bảo tồn thiên nhiên đâu có gì ghê gớm. Quan trọng là mình có ý thức, rồi từ từ thay đổi thói quen thôi Mi.

Em sẽ làm gì để bảo vệ tài nguyên thiên nhiên?

Mi hỏi gì ấy nhỉ? À, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên hả? Đầu óc tớ đang rối tung lên, khổ thật!

• Không xả rác lung tung, nhất là ở biển. Biết bao nhiêu chai nhựa, túi nilon…ôi thôi, chết người! Cá chết cả đàn vì nuốt phải mấy thứ đấy. Nhớ hồi đi Côn Đảo, thấy nhiều lắm, buồn ghê.

• Túi nilon, đồ nhựa… hạn chế tối đa. Mất cả trăm năm mới phân hủy, kinh khủng! Tớ đang cố gắng chuyển sang dùng túi vải, nhưng nhiều lúc quên. Hôm qua còn mua mấy cái bánh mì, quên không mang túi vải, lại dùng túi nilon, tự dưng thấy tội lỗi quá.

• Tham gia dọn rác. Tớ hay tham gia các hoạt động tình nguyện ở trường, nhặt rác quanh khu phố. Cảm giác giúp ích cộng đồng khá tốt. Nhưng mà… mệt lắm, nhặt mãi mà rác vẫn cứ nhiều. Có khi nào mình đang làm việc vô ích không nhỉ?

• Bọc nilon, cái này cũng hạn chế dần. Thật sự khó lắm, mấy quán ăn toàn dùng bọc nilon. Phải tự mang hộp riêng đi mới được. Mà… tớ hay quên. Đúng là tớ quá vô tâm. Phải thay đổi thôi.

Cần làm gì để bảo vệ tài nguyên thiên nhiên?

Mi hỏi cần làm gì để bảo vệ thiên nhiên hả? Dễ lắm! Tau kể cho nghe nè, nhưng nhiều lắm đấy, nghe kỹ nha!

• Hạn chế rác thải nhựa: Mình hạn chế dùng túi nilon kinh khủng luôn, thề! Nay toàn dùng túi vải thôi, cái này mẹ mình may cho, xịn lắm ý! Đấy, mấy cái túi vải xinh lắm, mình còn tự thiết kế in hình nữa cơ. Rồi, mua đồ cũng chọn hàng ít bao bì, để giảm thiểu rác thải, rất hiệu quả luôn.

• Tiết kiệm năng lượng: Tắt đèn, tắt quạt, tắt luôn cả máy tính khi không dùng, chứ không phí điện lắm. Nhà mình có cái đồng hồ đo điện, mỗi tháng xem điện tiêu thụ, mục tiêu giảm được bao nhiêu phần trăm nữa. Nước cũng vậy, vòi nước nhỏ giọt là phải thay ngay, chứ không lãng phí nước. Tắm nhanh thôi, chứ không tốn nước lắm.

• Giảm khí thải: Đi làm, đi học mình đi xe bus hoài à, ít khi đi xe máy. Xe bus đông người, mà đỡ tốn xăng. Mấy hôm cuối tuần trời đẹp thì đạp xe đạp cho khoẻ. Xe máy mình để dành lúc cần thiết thôi.

• Tái chế và trồng cây: Phần rác hữu cơ nhà mình ủ thành phân bón, trồng rau sạch, tuyệt vời luôn. Mình còn trồng thêm cây xanh nữa, trong nhà và cả ngoài vườn nữa. Nhà mình có mấy chậu lan ý trồng trong phòng khách, đẹp lắm.

• Lan tỏa: Tất nhiên rồi, phải tuyên truyền bảo vệ môi trường chứ. Mình hay đăng hình ảnh mình trồng cây lên facebook ấy. Rồi, thấy ai vứt rác bừa bãi là mình nhắc nhở luôn. Thấy ai có ý tưởng hay ho thì mình cũng ủng hộ hết mình. Mình còn tham gia nhóm bảo vệ môi trường trên facebook nữa.

Tóm lại: Giảm rác, tiết kiệm năng lượng, đi xe công cộng, tái chế, trồng cây, tuyên truyền. Đơn giản thôi mà hiệu quả lắm. Mi cứ làm thử đi, biết đâu thành thói quen thì tốt.

Em có thể làm gì để bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường nơi em đang sống?

Ờ, bảo vệ môi trường à? Để Tau ngẫm coi...

• Dọn dẹp? Chắc chắn rồi. Quét nhà Tau còn lười, nói gì đường làng, ngõ xóm. Nhưng mà... rác nhiều thật. Nhất là mấy cái vỏ bánh tráng trộn.

• Giảm nhựa? Cái này khó à nha. Tau thích trà sữa trân châu đường đen, mà toàn ly nhựa. Chắc chuyển sang bình giữ nhiệt. Mà rửa bình cũng lười...

• Phân loại rác? Bà già Tau toàn gom chung hết. Chắc phải nhắc bả. Mà phân loại xong rồi ai đi thu gom riêng? Lại thành đổ chung một chỗ à? Haizzz.

• Trồng cây? Tau hay tưới cây xương rồng trước cổng. Coi như là... góp phần nhỏ bé. Mà trồng rừng thì chịu.

  • À, nhớ hồi bé Tau hay đi bắt dế ở mấy bờ ruộng. Bây giờ ruộng toàn bê tông. Hết chỗ cho dế ở rồi.

  • Ngày Môi trường? Giờ Trái Đất? Thấy mấy đứa trên mạng hưởng ứng rầm rộ. Tau thì... tắt đèn đi ngủ sớm.

  • Nghĩ lại, hình như Tau đang xài điện thoại cũng tốn điện. Mà không xài thì buồn chán. Khó nghĩ ghê.

Em sẽ làm gì để bảo vệ môi trường thiên nhiên?

Ừm, Tau nghĩ...

• Không xả rác. Nhựa hại biển lắm. Tau từng thấy rùa mắc kẹt trong đó rồi... ám ảnh.

• Dọn rác. Thấy rác thì lượm thôi. Tau hay đi dọn ở bờ kè gần nhà.

• Hạn chế nilon. Tau chuyển sang dùng túi vải đi chợ lâu rồi. Mấy bà bán cá hay nhìn Tau lạ lắm.

Có bảo nhiêu loại cảnh quan?

Cảnh quan được phân loại theo nhiều cách, khó mà đếm chính xác được Mi ạ. Tau thấy giống như hỏi có bao nhiêu kiểu tóc vậy, vô biên lường!

Nhưng nếu theo cách phân loại dựa trên địa lý và kết cấu mà Mi đưa ra thì Tau liệt kê lại cho rõ ràng nhé:

• Cảnh quan vùng cực: Nơi toàn băng tuyết, chim cánh cụt tung tăng, gấu bắc cực tìm mồi. Đảm bảo Mi đến đó một lần là nhớ suốt đời, lạnh teo cả...tâm hồn. (Mi chịu lạnh giỏi không? Không thì ở nhà đắp chăn cho lành).

• Cảnh quan vùng núi: Địa hình gồ ghề, đỉnh núi nhọn hoắt như cái kim. Leo núi thì tốt cho sức khỏe, nhưng mà Mi cẩn thận té đấy nhé.

• Cảnh quan sa mạc: Nắng nóng quanh năm, cát bay mịt mù. Đi lạc trong này coi chừng thành… xác ướp. (Mi mà thấy lạc đà chắc tưởng mình đang mơ).

• Cảnh quan biển đảo và ven biển: Bãi cát dài, nước biển xanh ngắt, sóng vỗ rì rào. Nghe thì lãng mạn vậy thôi, chứ nắng biển mà chiếu vào thì đen thui như cục than đó Mi.

• Cảnh quan rừng (rừng ôn đới, nhiệt đới): Cây cối um tùm, không khí trong lành. Nhưng Mi nhớ cẩn thận muỗi với côn trùng nhé, đừng để bị chúng "hỏi thăm" da thịt.

• Cảnh quan nông nghiệp: Ruộng đồng thẳng cánh cò bay, lúa chín vàng ươm. Nhìn thì đẹp đấy, nhưng Mi có ra đồng gặt lúa chưa, chắc chưa đâu nhỉ?

• Cảnh quan công nghiệp: Nhà máy, xí nghiệp san sát nhau. Ô nhiễm thì khỏi bàn rồi Mi ha.

• Cảnh quan dân cư: Nơi con người sinh sống, từ thành thị ồn ào náo nhiệt đến nông thôn yên bình.

Ngoài ra còn có phân loại theo mục đích sử dụng: cảnh quan tự nhiên và cảnh quan nhân tạo.