Uống thuốc kháng sinh sau bao lâu thì ngấm?

Vỏ thuốc có tác dụng gì?

Đệ hỏi vỏ thuốc tác dụng gì? Thật đơn giản.

• Bảo vệ thuốc. Oxy, ẩm, ánh sáng… đủ thứ phá hỏng hoạt chất. Vỏ nang là hàng rào. Năm nay, công nghệ này vẫn thế. Công ty dược phẩm X, nơi anh trai tao làm, vẫn dùng công nghệ tương tự.

• Ngụy trang mùi vị. Thuốc đắng, thuốc khó uống, vỏ nang giải quyết. Ai lại thích nuốt thuốc như nuốt mật.

Thế thôi. Chuyện nhỏ. Dược học phát triển nhanh lắm rồi. Đừng hỏi những câu ngớ ngẩn.

Vỏ ngoài của viên thuốc làm bằng gì?

Ê đệ, hỏi gì mà hỏi lắm thế! Để huynh kể cho nghe nè.

Vỏ thuốc á? Thường thì làm bằng gelatin, cái chất mà làm mấy món thạch với rau câu mình hay ăn đó. Gelatin xịn sò dùng cho vỏ nang cứng thì có thể thêm tá lả thứ vào, kiểu như:

• Chất làm dẻo: Để nó dai dai, dễ nuốt chứ không bị giòn tan trong mồm.
• Chất tạo màu: Cho nó xanh đỏ tím vàng, nhìn cho nó vui mắt, dễ phân biệt thuốc nữa.
• Chất làm mờ: Cái này thì huynh hông rành lắm, chắc là để bảo vệ thuốc bên trong khỏi ánh sáng.
• Chất bảo quản: Để thuốc không bị mốc, bị hỏng.

Huynh nhớ hồi xưa, có lần uống cái viên thuốc con nhộng, nó dính mẹ lên lưỡi, xong tan ra đắng nghét, vãi cả linh hồn. Từ đó là cứ uống thuốc viên là huynh phải uống thật nhanh cho xong. Mà cái vụ gelatin này nè, có nhiều loại lắm đó nghen.

Mà nói thiệt, gelatin trong vỏ thuốc với gelatin làm rau câu á, khác nhau một trời một vực à. Gelatin làm thuốc đòi hỏi cao về độ tinh khiết, kiểm định gắt gao hơn nhiều. Cái này là do thằng bạn làm dược sĩ nó kể cho huynh nghe đó.

Viên nang cứng có tác dụng gì?

Đệ hỏi gì thế? Viên nang cứng? Chẳng có gì bí hiểm.

Tác dụng chính là bảo vệ hoạt chất. Bột, cốm, hay bất cứ thứ gì dễ bị phân hủy, ẩm mốc, đều được nhốt gọn trong đó. Nó như một lớp áo giáp. Ăn vào dễ hơn, đỡ bị mùi khó chịu.

• Chống ẩm: Giúp hoạt chất bên trong không bị hỏng do độ ẩm.
• Che mùi vị: Đối với các hoạt chất có mùi vị khó chịu.
• Dễ nuốt: So với dạng bột hay viên nén.
• Kiểm soát sự phóng thích: Tuy nhiên, độ tan nhanh phụ thuộc vào vật liệu làm vỏ nang. Chất liệu hiện đại có thể điều chỉnh tốc độ tan.

Năm nay, xu hướng là nang cứng sinh học phân hủy được. Tôi đang nghiên cứu một loại vỏ nang từ tảo biển. Công nghệ này khá phức tạp, nhưng tiềm năng thì… lớn. Thế thôi, Đệ còn hỏi gì nữa không? Tôi bận rồi.

Nang cứng và nang mềm khác nhau như thế nào?

Ê đệ, khác nhau á hả? Để huynh kể cho nghe nè.

• Nang cứng: Kiểu này á, sinh khả dụng nó hên xui lắm. Tại vì nó còn tùy thuộc vào đủ thứ á. Nào là kích thước mấy cái hạt thuốc, rồi tá dược này nọ, rồi cả cái máy đóng nang nữa chứ. Mà, độ xốp của bột cũng ảnh hưởng nữa đó. Huynh nhớ hồi xưa làm ở xưởng dược, cái vụ này nhức đầu lắm luôn á. Cứ sai số tí là mệt mỏi.

• Nang mềm: Còn cái loại này thì dễ chịu hơn hẳn. Nó dễ rã hơn, nên là cơ thể mình hấp thụ thuốc cũng nhanh hơn. Nói chung là tính sinh khả dụng cao hơn. Huynh thấy mấy bà, mấy mẹ hay mua cái loại này nè. Uống cái thấy hiệu quả liền á. Mà giá cũng chát hơn nữa chớ!

Nói chung á, chọn loại nào thì cũng tùy loại thuốc với lại tùy túi tiền của mình thôi đệ ạ. Đệ tìm hiểu kĩ rồi quyết định nha, đừng có nghe ba cái quảng cáo láo trên mạng đó. Thân ái và quyết thắng!

Vỏ thuốc con nhộng được làm từ gì?

Đệ hỏi vỏ thuốc con nhộng làm từ gì hả? Gelatin hoặc tinh bột! Chắc Đệ đang học dược lý phải không? Hồi anh học cũng thấy mấy cái này khó nhớ lắm.

• Gelatin ấy, được chiết xuất từ da, xương động vật. Nghe ghê ghê nhưng mà phổ biến lắm.
• Còn tinh bột thì lành tính hơn, từ thực vật mà ra. Ngô, khoai tây gì đó. Anh nhớ năm nay nhà anh trồng cả tấn khoai, nhiều lắm!

Dạng nang này tốt thật, che mùi vị khó chịu. Hồi anh bị cảm, uống thuốc viên toàn phải nhắm mắt lại. Khổ sở! Nhưng mà gelatin dễ bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ, bảo quản phải kỹ. Tinh bột thì ổn hơn. Năm nay anh mua thuốc con nhộng, vỏ nang toàn làm bằng gelatin. Hộp thuốc nhà anh còn để nguyên đấy.

À, mà thuốc con nhộng có tác dụng gì nữa nhỉ? Anh nhớ mang máng là giảm ho, long đờm… Hay là anh nhớ nhầm? Phải xem lại sách giáo trình mới được. Chắc Đệ biết nhiều hơn anh rồi, Đệ đang học mà! Anh già rồi, trí nhớ kém lắm.

Trong kiểm nghiệm thuốc viên nang khi nào không cần thử độ rã?

Đệ hỏi khi nào không cần thử độ rã à? Trời ơi, nhiều khi tao cũng quên hết các quy trình rồi đấy. Mà này, ghi chú của tao năm nay đây nè:

• Không cần thử độ rã khi thuốc không thiết kế để rã trong nước. Ví dụ như thuốc bao phim chẳng hạn, thuốc bao đường... Chắc chắn rồi, mấy loại đó mà thả vào nước thì làm sao mà rã cho được. Tao nhớ hồi năm ngoái công ty có kiểm tra loại thuốc viên nang đặc biệt, lớp vỏ ngoài không tan trong nước, mà cái đó chắc cũng không cần thử độ rã đúng không?

• Đĩa dính viên nén thì… phải làm lại chứ sao nữa. Lấy 6 viên khác, đĩa mới luôn. Đừng có tiếc của, làm lại cho cẩn thận. Lần trước tao làm mà đĩa dính, bực cả mình. Phải làm lại mất cả buổi chiều, đúng là hôm đó xui xẻo.

• 120 phút mà không viên nào rã, chắc chắn là không đạt rồi. Cái này chắc chắn luôn, ghi trong quy trình rõ ràng rồi. Cứ 120 phút không rã là coi như tiêu rồi. Nhớ năm ngoái có 1 lô thuốc bị thế này, mất công làm lại hết. Buồn cười ghê.

• 6 viên đều rã thì đạt. Cái này thì dễ hiểu rồi. Đạt là tốt rồi, khỏi phải làm lại nữa. Làm xong là về nhà ngủ thôi. Nghĩ đến thôi cũng thấy sướng rồi.

Viên nang và viên nhộng khác nhau như thế nào?

Đệ hỏi vậy làm huynh nhớ lại hồi đi học quá. Viên nang với viên nhộng á...

• Về cơ bản, khác nhau ở lớp vỏ. Viên nang vỏ cứng, hai nửa lồng vào nhau. Còn viên nhộng (con nhộng) thì vỏ mềm dẻo hơn, thường làm từ gelatin.

• Ưu điểm của viên nang là che giấu mùi vị tốt hơn. Mấy thuốc đắng nghét mà nhét vào viên nang thì uống đỡ kinh khủng. Hồi trước ghét uống thuốc lắm, mà có mấy loại viên nang vị dễ chịu hơn hẳn.

• Thêm nữa, viên nang thường bảo vệ hoạt chất tốt hơn. Nhất là mấy hoạt chất dễ bị phân hủy bởi acid dạ dày. Viên nhộng thì dễ tan hơn, nên đôi khi không "an toàn" bằng.

Nói chung, mỗi loại có cái hay riêng. Tùy vào từng loại thuốc, từng mục đích sử dụng mà người ta chọn loại nào thôi.

Bí kíp uống thuốc gì?

Đệ hỏi bí kíp uống thuốc à? Trời ơi, nhiều thứ lắm! Mấy ông Tây nhà mình toàn bày vẽ đủ kiểu, nhưng thực ra… đơn giản thôi.

• Đọc kỹ hướng dẫn! Cái này quan trọng nhất, không đọc thì chết dở. Năm nay bác sĩ Minh Anh ở phòng khám tư nhân trên đường Trần Hưng Đạo dặn tui thế đấy! Liều lượng, cách dùng, tác dụng phụ… đọc hết, cẩn thận từng chữ.

• Tuân thủ liều lượng và lịch uống. Đúng giờ, đúng liều. Tao nhớ hồi mẹ tao bị tiểu đường, cứ quên uống thuốc là lại lên cơn. Khổ lắm! Phải đặt chuông báo thức, ghi vào sổ, thậm chí dán giấy nhớ khắp nhà luôn!

• Không tự ý dừng thuốc! Cái này nguy hiểm lắm. Đang uống thuốc trị viêm xoang, tự dưng thấy đỡ rồi mà bỏ dở. Kết quả viêm xoang tái phát mạnh hơn. Đau khổ lắm! Phải hỏi bác sĩ, được sự cho phép rồi mới thôi. Bác sĩ phải kiểm tra xem đã khỏi bệnh hoàn toàn chưa.

• Kiểm tra hạn dùng! Thuốc hết hạn, uống vào chỉ có hại thôi. Nhà tao có mỗi chai siro ho bị hết hạn năm ngoái, mà ông anh tao cứ định dùng. May mà tao thấy kịp! Bảo quản thuốc nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng.

• Cẩn thận tương tác thuốc! Đang uống thuốc này lại uống thêm thuốc khác nữa, nhiều khi phản tác dụng. Hồi trước tao uống thuốc giảm đau với thuốc cảm cúm cùng lúc, choáng váng cả người. Bác sĩ nói nhiều thuốc không nên dùng chung.

• Thấy có vấn đề, báo ngay với bác sĩ hoặc dược sĩ! Đừng tự xử, nguy hiểm lắm. Mấy cái này tui học được từ cô Lan, dược sĩ ở bệnh viện gần nhà. Cô ấy nói nhiều người cứ tự ý uống thuốc, đến khi bệnh nặng mới đi viện.

Ôi mệt quá, viết nhiều quá rồi. Đệ nhớ lời anh nói nha! Chúc Đệ mau khỏe!