Uống thuốc Bắc kiêng ăn những gì?

Uống thuốc Bắc nên kiêng ăn gì?

Cháu à, thuốc Bắc, thuốc Đông y ấy, mỗi thang mỗi khác, kiêng kị cũng tùy theo bệnh tình. Như bà ngoại mình bị đau dạ dày, bác sĩ dặn phải kiêng đồ chua cay nóng, đồ nhiều dầu mỡ. Chắc chắn rồi, gà rán, cá kho tộ là tuyệt đối không được rồi.

Ông mình bị phong thấp, dặn dò nhiều lắm. Hồi Tết năm ngoái, mùng 2 Tết, ông vẫn nhớ dặn không được ăn tôm, cua, cá biển. Thịt bò cũng không được. Nghe nói thịt heo, cá sông, cá đồng ăn được.

Mình thấy đấy, quan trọng nhất là nghe lời bác sĩ, bác sĩ bảo kiêng gì thì kiêng cái đó. Đừng tự ý, nếu không lại phản tác dụng. Như hồi mình bị cảm, bác sĩ bảo kiêng đồ tanh, mình cứ ăn, mà cảm nặng thêm mất mấy ngày. Đau khổ lắm!

Kiêng khem để thuốc phát huy tác dụng tốt nhất thôi cháu ạ. Đừng chủ quan.

Kiêng ăn gì khi uống thuốc Bắc/Đông y? Tùy thuộc vào bệnh và bài thuốc. Thường kiêng đồ cay nóng, chua, đồ tanh, đồ biển (tùy trường hợp).

Tại sao uống thuốc Đông y lại kiêng đỗ xanh?

Cháu hỏi sao uống thuốc Đông y lại kiêng đỗ xanh hả? Ừ thì, hồi xưa bà ngoại mình toàn dặn thế. Bà bảo nó "giã thuốc", nghe nói làm mất tác dụng thuốc ấy. Cái này chắc liên quan đến chuyện lợi tiểu. Đúng rồi, đỗ xanh nó lợi tiểu mạnh, nên dễ làm thuốc bài tiết ra ngoài nhanh quá, chưa kịp phát huy tác dụng.

• Đỗ xanh, giá đỗ, bà mình toàn bảo kiêng cả hai.
• Cải bẹ cũng thế, cũng bị liệt vào danh sách "kẻ thù" của thuốc Nam.
• Mình nhớ hồi nhỏ bị cảm, uống thuốc bắc, bà cấm ăn đỗ xanh cứng nhắc lắm. Mình nhớ lúc đó thèm chè đỗ xanh khủng khiếp.

Không chỉ đỗ xanh đâu nha, có nhiều thứ kiêng lắm khi uống thuốc Đông y, phải cẩn thận lắm. Mấy thứ đồ ăn có tính hàn mạnh cũng hạn chế, như dưa chuột chẳng hạn. Mỗi bài thuốc mỗi khác, có khi bác sĩ còn dặn thêm kiêng ăn cay nữa. À, mà, hồi ấy mình còn bị cấm ăn cả đồ ăn nhiều dầu mỡ nữa. Nghe nói, nó cũng làm giảm tác dụng của thuốc.

Uống thuốc bắc kiêng gì?

Cháu hỏi uống thuốc Bắc kiêng gì hả? Khó nói lắm, phụ thuộc hoàn toàn vào bài thuốc cụ thể, cơ địa từng người nữa chứ. Không có quy tắc chung đâu.

• Thuốc trị đau dạ dày: Thường kiêng chua cay nóng, đồ nhiều dầu mỡ. Thực tế, nhiều bác sĩ Đông y còn khuyên kiêng cả đồ ăn nhiều chất xơ, vì dễ gây kích ứng. Thật ra, vấn đề là cân bằng âm dương trong cơ thể, cháu hiểu không? Mỗi người một kiểu, quan trọng là tìm ra sự cân bằng cho riêng mình.

• Thuốc trị phong thấp: Đúng rồi, nhiều trường hợp kiêng hải sản, thịt bò, gà... Nhưng có khi lại dùng cả đấy cháu ạ. Bởi vì thuốc Nam, phức tạp lắm, tùy bài thuốc, tùy thầy thuốc. Tóm lại, kiêng kị phụ thuộc hoàn toàn vào bài thuốc. Ví dụ, ông bác tôi bị phong thấp, thầy thuốc lại cho uống thuốc có cả cá chép, kết quả rất tốt. Ôi, thế giới thuốc thang sâu hoắm.

• Nguyên tắc chung: Tuy nhiên, có một vài nguyên tắc chung. Chẳng hạn, thường kiêng đồ ăn có tính hàn quá hoặc nhiệt quá, tùy thuộc vào chứng bệnh và bài thuốc. Đấy là kinh nghiệm cá nhân của chú thôi nha, chứ không phải nguyên tắc tuyệt đối. Nhớ nghe lời thầy thuốc nhé. Đừng tự ý kiêng cữ hay ăn uống bừa bãi, ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.

Thuốc bắc sắc sẵn để được bao lâu?

Chú: Tuỳ thuốc.

• Thuốc bắc sắc sẵn, để tủ lạnh được lâu hơn. Tối đa 15 ngày. Nhưng nhà chú, để ngăn mát, chỉ được 7 ngày thôi. Cái này phụ thuộc nhiều vào thành phần thuốc. Năm ngoái, mẻ thuốc bổ thận, chỉ được 3 ngày, hỏng hết. Ngửi là biết. Thối kinh khủng.

• Để ngoài? Mất vệ sinh. Nhiều vi khuẩn. Không nên. Tối đa 10 ngày. Nhưng chú khuyên cháu, cứ để ngăn mát tủ lạnh cho chắc. An toàn hơn.

• Ngâm 10 phút, uống luôn. Thếthôi. Đừng rườm rà. Thuốc ngon hay dở, quan trọng là phải đúng liệu trình. Cháu uống đúng giờ chưa? Bác sĩ dặn thế nào thì nhớ làm theo. Cứ nghe lời bác sĩ.

• Chú năm nay 60 rồi, uống thuốc nam bao năm nay rồi. Kinh nghiệm xương máu. Đừng chủ quan. Sức khoẻ là vàng. Đừng để lỡ.

Làm sao để uống thuốc bắc không bị đắng?

Uống thuốc bắc mà sợ đắng á? Cháu cứ như mấy em bé ấy! Để chú mách cho vài chiêu "tuyệt đỉnh công phu" này, đảm bảo hết đắng ngay:

• Nhai kẹo ngọt: Cứ làm vài viên vào mồm, vị ngọt nó át vía vị đắng ngay, như kiểu "lấy độc trị độc" ấy mà.
• Ăn trái cây chua: Cam, bưởi, ổi... cứ táng nhiệt tình vào, vitamin C nó kích thích nước bọt, cuốn trôi vị đắng nhanh như chớp.
• Uống nước đường phèn: Pha cốc nước đường phèn ấm ấm mà uống sau khi uống thuốc, vừa ngọt vừa thanh, lại còn tốt cho sức khỏe nữa chứ.

Nói chứ, thuốc đắng dã tật, cháu ạ! Cứ ráng mà uống, bệnh tật mới bay xa được. Chứ giờ mà sợ đắng thì "đời không trả cát-xê" đâu à nha!

• Mẹo nhỏ: Uống nhanh như "chó táp phải ruồi", đừng để thuốc nó kịp "ngấm" vào lưỡi.
• Nhớ nhé: Đắng là tốt, không đắng thì thuốc "dỏm" à?

Uống thuốc bao lâu thì phát huy tác dụng?

Cháu hỏi thuốc ngấm bao lâu?

• Phụ thuộc loại thuốc. Thuốc giải phóng nhanh thì 30 phút. Thuốc khác thì 8 tiếng. Có khi lâu hơn.

• Ba tôi bị tiểu đường, thuốc ông ấy uống phải 12 tiếng mới thấy tác dụng.

• Tùy cơ địa nữa. Có người hấp thụ nhanh, có người chậm. Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng đi.

• Thời gian ngấm thuốc không quyết định hiệu quả điều trị. Quan trọng là liệu trình, đúng liều lượng. Đừng tự ý tăng giảm thuốc.

• Dùng thuốc không đúng cách, hại nhiều hơn lợi. Nhớ nhé.

• Tôi uống thuốc ngủ của bác sĩ Trần thì 1 tiếng là ngủ gục. Thuốc khác thì không biết.

• Đây là kinh nghiệm cá nhân, không phải lời khuyên y tế. Tìm bác sĩ.

Uống thuốc bao lâu thì đào thải hết?

Ừ, cháu hỏi làm chú nghĩ ngợi thật. Thời gian đào thải thuốc... nó không đơn giản đâu.

• Không có con số chung đâu cháu. Mỗi loại thuốc, dù cùng hoạt chất, cũng khác nhau về công thức, cách bào chế. Thế nên, thời gian "đi" của chúng cũng khác.

• Thời gian bán thải quan trọng lắm. Đó là thời gian để cơ thể giảm một nửa lượng thuốc. Mà để đào thải hoàn toàn, thường phải gấp 5-7 lần thời gian bán thải ấy.

• Cơ thể mỗi người cũng khác. Chức năng gan, thận của mỗi người khác nhau. Người khỏe mạnh sẽ đào thải nhanh hơn người có bệnh nền.

• Chú nhớ, có lần chú uống thuốc hạ sốt, ghi là bán thải 4 tiếng. Tính ra cũng phải gần một ngày mới hết hẳn thuốc. Đấy là còn chưa kể tác dụng phụ kéo dài.

Nên là, tốt nhất vẫn là hỏi bác sĩ, dược sĩ cháu ạ. Họ sẽ cho cháu thông tin chính xác nhất. Đừng tự ý suy đoán mà ảnh hưởng đến sức khỏe.

Bị tác dụng phụ của thuốc bao lâu thì hết?

Chú cháu nói chuyện nhé. Cháu hỏi bị tác dụng phụ thuốc bao lâu thì hết hả? Phần lớn, dị ứng thuốc biểu hiện 1-72 tiếng sau khi uống. Ngưng thuốc là hết ngay thôi. Đúng là sinh - lão - bệnh - tử, cái gì cũng có quy luật của nó.

• Triệu chứng nhẹ: Ngứa, phát ban, mẩn đỏ, mề đay. Có khi sưng môi, lưỡi, mặt, khó thở. Đấy là những phản ứng cơ thể đối phó với "thủ phạm" xâm nhập. Thật ra phản ứng dị ứng này cũng là cơ chế tự bảo vệ cơ thể đấy cháu ạ. Thú vị phải không?
• Triệu chứng nặng: Thường thì hiếm gặp thôi. Cái này cần bác sĩ can thiệp ngay. Chú nhớ hồi năm ngoái, có bà hàng xóm nhà chú bị phản ứng thuốc nặng lắm, phải nhập viện luôn. Khổ thân bà ấy.

Ngưng thuốc, cơ thể tự hồi phục. Tùy từng người, từng loại thuốc, thời gian khác nhau. Nhìn chung, hết nhanh lắm. Nhưng vẫn phải theo dõi nhé, phòng ngừa biến chứng. Chú năm nay 60 rồi, kih nghiệm thuốc thang cũng nhiều lắm đấy. Nhưng vẫn phải cẩn thận, sức khỏe là vàng là bạc. Tuổi tác có khác gì dòng sông chảy, không gì là mãi mãi.

Uống gì để giải thuốc?

Cháu à, uống thuốc thì cứ nước lọc thôi. Nước lọc tinh khiết nhất, đảm bảo không ảnh hưởng gì đến thuốc. Nhà mình hồi xưa nghèo, chỉ có nước đun sôi để nguội thôi, mà cũng chẳng sao cả.

• Nước lọc là tốt nhất. Không cần gì cầu kỳ. Mình thấy nhiều người thích uống nước trái cây hay nước ngọt, nhưng mình nghĩ không nên. Có khi lại làm giảm tác dụng của thuốc đấy.

• Nước đun sôi để nguội cũng được, miễn là nước sạch. Nhà mình ở quê, nước giếng khoan thôi, mà đun sôi lên uống vẫn ổn. Nhưng cháu nên nhớ, nguồn nước sạch quan trọng lắm. Bố mẹ cháu phải để ý chọn nước sạch cho cháu uống thuốc nha.

Nghe buồn cười nhỉ, dặn dò cháu những điều tưởng chừng đơn giản thế này. Nhưng đêm nay mình lại nghĩ nhiều, nhớ về hồi nhỏ… dài dòng quá rồi, cháu ngủ đi nhé. Mệt rồi.

Uống thuốc bao lâu mới được nằm?

À, Cháu hỏi uống thuốc bao lâu thì nằm được ấy hả? Vấn đề này không có một đáp án "chuẩn đét" cho mọi loại thuốc đâu nha.

• Thời gian thuốc ngấm còn tùy thuộc vào dạng thuốc (viên nén, viên nang, siro...) và cả cơ địa từng người.
• Clindamycin: Đúng là có khuyến cáo hạn chế nằm sau khi uống thuốc này, khoảng 10-30 phút. Lí do là để tránh thuốc dính vào thực quản, gây kích ứng.

Nhưng nhìn chung, nếu không có chỉ định đặc biệt từ bác sĩ, thì cứ khoảng 30 phút đến 1 tiếng sau khi uống thuốc là mình "tự do" nằm nghỉ ngơi rồi. Tuy nhiên cũng cần lưu ý:

• Thuốc tác dụng nhanh: Một số thuốc tác dụng nhanh (ví dụ, thuốc hạ sốt dạng sủi) thì không cần chờ lâu.
• Thuốc tác dụng chậm: Ngược lại, thuốc tác dụng chậm (ví dụ, thuốc điều trị bệnh mãn tính) thì có thể cần thời gian dài hơn để thuốc phát huy tác dụng.
• Vậy mới thấy, cuộc đời cũng giống như việc uống thuốc vậy, có những thứ cần thời gian để ngấm, để thấm, để rồi thay đổi mình từ bên trong.

Tại sao uống thuốc Đông y lại kiêng đỗ xanh?

Cháu hỏi sao uống thuốc Đông y lại kiêng đỗ xanh hả? Ừ, chuyện này thú vị đấy. Thực ra, không phải "giã thuốc" như lời đồn đâu, mà là do tính chất của đỗ xanh.

• Đỗ xanh có tác dụng lợi tiểu mạnh. Cơ chế này làm tăng bài tiết nước tiểu, đẩy nhanh quá trình đào thải các chất trong cơ thể, bao gồm cả thành phần thuốc. Nghĩ xem, thuốc chưa kịp phát huy tác dụng đã bị "tống khứ" ra ngoài thì sao hiệu quả được? Đúng không nào?

• Khả năng lợi tiểu của đỗ xanh là do hàm lượng saponin khá cao. Chất này kích thích thận bài tiết nước nhiều hơn. Chính điều này gây ảnh hưởng đến quá trình hấp thu và chuyển hoá thuốc. Cái này mình nhớ đọc trong cuốn "Bản thảo cương mục" của Lý Thời Trân rồi.

• Cải bẹ cũng vậy, cháu ạ. Tương tự, nó cũng có tác dụng lợi tiểu, nhưng cơ chế hơi khác. Phải nói, sự tương tác giữa thuốc và thực phẩm phức tạp lắm, nhiều khi khó lường. Đó là lý do mình luôn khuyến cáo mọi người nên cẩn thận. Đây là kinh nghiệm xương máu của ông bà ta truyền lại đấy. Đừng coi thường nhé.

Tóm lại, kiêng đỗ xanh và cải bẹ khi uống thuốc Đông y chủ yếu để đảm bảo hiệu quả điều trị. Nói đơn giản là để thuốc "làm việc" hiệu quả hơn. Đấy là theo kinh nghiệm dân gian và y học cổ truyền. Nhưng mà, khoa học hiện đại chắc cũng có những nghiên cứu về vấn đề này rồi nhỉ? Mình nên tìm hiểu thêm.

Thuốc bắc sắc sẵn để được bao lâu?

Chào Cháu,

Thuốc bắc sắc sẵn hả...

• Tủ lạnh: Tốt nhất là 15 ngày thôi.
• Bên ngoài: Đừng quá 10 ngày, nhanh hỏng lắm.

Uống thì ngâm nước nóng cho ấm lại, y như mới sắc. Chú hay làm vậy, thấy cũng tiện.

Nhớ hồi xưa, bà nội sắc thuốc cho cả nhà. Nồi đất, bếp củi...giờ tìm lại cái vị đó khó lắm.

• Bà nội mất rồi, cái bếp củi cũng không còn.
• Thuốc thang giờ toàn mua sẵn, chẳng còn cái tâm của người sắc.

Làm sao để uống thuốc bắc không bị đắng?

À, thuốc bắc đắng ngắt...

Như ký ức xưa cũ vọng về, Chú nhớ bà hay sắc thuốc trên bếp than hồng. Khói lam bảng lảng, vị đắng len lỏi vào từng ngóc ngách.

• Kẹo ngọt: viên đường phèn tan nơi đầu lưỡi, xoa dịu tức thì.
• Vitamin C: Cam, bưởi mọng nước, khơi nguồn vị giác, đánh thức nước bọt.

Đắng đót tan, hương thuốc vẫn vương.

Thuốc bắc, không chỉ đắng, mà còn là gchút tình, chút nghĩa của người trao, người nhận.