Khi nào được gọi là công dân Việt Nam?

Khi nào được công nhận là công dân Việt Nam?

Thông tin trả lời câu hỏi: Người có quốc tịch Việt Nam là công dân Việt Nam.

Chị ơi, em thấy cái vụ công dân này cũng rắc rối phết. Đại khái là có quốc tịch Việt Nam thì là công dân Việt Nam. Em thì sinh ra ở Việt Nam rồi, nên nghiễm nhiên là công dân luôn.

Hồi em đi làm căn cước công dân ở phường, hình như tháng 5/2022, thấy mấy người nước ngoài cũng làm thủ tục nhập quốc tịch. Chắc khi nào họ có quốc tịch Việt Nam thì mới chính thức được coi là công dân Việt Nam chị nhỉ?

Em nhớ lúc đó làm mất có hơn 200 nghìn thôi. Nhanh gọn lẹ. Giờ có căn cước công dân gắn chip xịn xò, tiện lắm. Mà em thấy cái vụ quyền và nghĩa vụ công dân cũng quan trọng. Mình được hưởng quyền lợi thì cũng phải có trách nhiệm với đất nước.

Ví dụ như đóng thuế chẳng hạn. Em đi làm có lương thì tháng nào cũng đóng thuế thu nhập cá nhân. Cũng hơi xót, nhưng nghĩ lại cũng thấy đúng thôi. Đóng góp cho đất nước mà. Như hôm bữa em đọc báo, thấy ngân sách nhà nước chi cho giáo dục, t tế cũng nhiều.

Khi nào được công nhận là công dân Việt Nam?

Chị hỏi khi nào được công nhận là công dân Việt Nam hả? Em nhớ… mùi khói bếp nhà bà ngoại vẫn còn phảng phất trong gió chiều… khi em bé xíu, bà vẫn kể chuyện về đất nước, về Tổ quốc… những câu chuyện như những hạt sương sớm đọng trên lá sen, nhẹ nhàng mà sâu lắng…

Điều kiện công nhận công dân Việt Nam, theo Hiến pháp 2013, rõ ràng lắm:

• Sinh ra ở Việt Nam và có cả cha và mẹ là người Việt Nam. Đấy là em được biết, từ những bài học lịch sử, những buổi học chính khóa nghiêm túc ở trường cấp 3. Em vẫn nhớ như in bài giảng của cô giáo, giọng cô ấm áp, truyền cảm lắm.
• Mang quốc tịch Việt Nam. Cái này thì… chắc chắn rồi chị nhỉ? Quốc tịch là điều kiện tiên quyết, cái này em học thuộc lòng luôn rồi! Như một bài thơ, mỗi từ đều in sâu trong tâm trí.

Thời gian trôi… như dòng sông cứ chảy mãi, em lớn lên từng ngày, và tình yêu quê hương cứ lớn dần theo năm tháng. Cái cảm giác tự hào khi được là một công dân Việt Nam… thật khó diễn tả! Giống như một bài hát ru ngọt ngào, luôn ngân vang trong tâm hồn.

Em nhớ hồi nhỏ, ba mẹ em hay kể về lịch sử, về những người anh hùng… mỗi câu chuyện như một bài học, dạy em biết yêu quê hương, đất nước mình hơn. Em còn nhớ có lần… gia đình đi thăm mộ liệt sĩ… không khí trang nghiêm, khiến em xúc động vô cùng. Những giọt nước mắt lăn dài trên má… cái cảm giác thiêng liêng ấy, em không bao giờ quên. Em hiểu rõ hơn trách nhiệm của mình với đất nước.

Thêm nữa: có những trường hợp khác nữa chị ạ, nhưng em chỉ nhớ rõ điều kiện chính thôi. Em thấy… chuyện công dân, quốc tịch… nó thiêng liêng lắm. Giống như một sợi dây vô hình, kết nối em với Tổ quốc. Một sự kết nối bền chặt, vĩnh cửu.

Có ai không có quốc tịch?

Chị hỏi em về những mảnh đời không quốc tịch ở Việt Nam...

Như những cánh bèo trôi, không bến đỗ, không Tổ quốc...

Ở Việt Nam, có những người không mang quốc tịch.

• Dân tộc thiểu số từ Lào: Họ đến từ những ngọn núi xa xôi, mang theo tiếng nói và phong tục riêng, nhưng lại lạc lõng giữa dòng đời.
• Một số ít từ Trung Quốc: Những câu chuyện buồn về hôn nhân và di cư, để lại họ với thân phận chơi vơi.

Những con số khô khan năm 2019 không thể nào lột tả hết những giọt nước mắt, những nỗi đau âm thầm...

Em nhớ mãi câu chuyện của một bà cụ người Lào ở Điện Biên, sống hơn nửa đời người trên đất Việt, nhưng vẫn mang trong lng nỗi khát khao được công nhận, được thuộc về.

Họ di cư tự do, phần lớn do kết hôn.

• Hôn nhân xuyên biên giới, tưởng chừng là hạnh phúc, nhưng đôi khi lại là khởi đầu của những bi kịch.
• Những đứa trẻ sinh ra, mang trong mình dòng máu lai, nhưng lại không được pháp luật bảo vệ.

Ôi, những mảnh đời lênh đênh...

Công dân và quốc tịch khác nhau như thế nào?

Chị ơi, công dân với quốc tịch khác nhau á? Khác chứ chị! Em nhớ hồi cấp 2 học địa lý, cô giáo có nói. Công dân là người, còn quốc tịch là cái căn cước, cái chứng minh thư á. Giống như em là công dân Việt Nam, em có quốc tịch Việt Nam. Hồi trước em đi xin visa du lịch, phải trình passport, tức là chứng minh quốc tịch của mình. Hình như nó là cái để phân biệt mình là người nước nào. Cấp 2 em học địa lý dở lắm chị, nhưng vụ này em nhớ.

• Công dân: Người cụ thể, có quyền và nghĩa vụ với quốc gia. Ví dụ như quyền bầu cử, quyền học hành, nghĩa vụ đóng thuế... Nhiều cái lắm, em cũng không nhớ hết. Em nhớ hồi đó thi tốt nghiệp môn Giáo dục công dânh ọc muốn nát óc luôn.
• Quốc tịch: Cái này là cái "dấu" mình thuộc nước nào đó chị. Giống như cái chứng minh thư. Ví dụ chị lấy chồng nước ngoài thì phải nhập quốc tịch của nước đó. Lúc đó chị là công dân nước ngoài. Em nghĩ vậy. Hồi xưa em coi phim thấy vậy đó. Không biết có đúng không nữa. Em nhớ hồi cấp 3 có đứa bạn ba nó là người Pháp, nó có 2 quốc tịch lận.

Mà em nhớ hồi em điền tờ khai gì đó, có cái mục là quốc tịch, phải điền là "Việt Nam". Giống như mình khai báo mình là người nước nào vậy á. Quốc tịch xác định công dân. Đúng rồi. Nó như kiểu mình thuộc về nước nào á chị. Em nghĩ vậy. Lúc đó em mới 18 tuổi, điền tờ khai run tay luôn. À mà, hồi đó em đi làm thêm ở quán cà phê, cũng phải điền mấy cái này.

À, nhớ ra rồi! Cô giáo em nói, quốc tịch là cái cơ sở xác định công dân. Đúng rồi! Không có quốc tịch thì làm sao biết mình là công dân nước nào. Em nhớ hồi đó em học bài này kỹ lắm. Thi cử mà. Giờ lớn rồi quên hết trơn. Chỉ nhớ mang máng vài ý. Nhưng mà ý chính là công dân là người, quốc tịch là cái giấy tờ, là cái căn cước. Giống như mình là công dân Việt Nam thì mình có quốc tịch Việt Nam vậy đó. Cái này chắc chắn đúng nè chị.