Huyền trong tiếng Hán Việt là gì?

Ý nghĩa chữ Huyền trong Hán Việt là gì?

Cháu hỏi ý nghĩa chữ Huyền trong Hán Việt hả? Ừm... Chính xác thì sâu sắc, huyền bí, khó hiểu lắm. Như kiểu... bí mật vũ trụ ấy.

Nhớ hồi mình học lớp 10, thầy dạy Văn bảo chữ Huyền mang ý nghĩa thâm thúy, không dễ gì diễn tả hết được. Thậm chí còn liên hệ đến triết lý Phật giáo nữa. Mà mình thì… cũng thấy khó hiểu thật.

Tớ nhớ có lần đi chùa Hương năm 2018, thấy có câu đối viết chữ Hán, có chữ Huyền. Cái không khí ở đó, âm u, tĩnh lặng… đúng là mang cảm giác huyền bí thật.

Nói chung, Huyền là thứ gì đó khó nắm bắt, nhưng lại cực kỳ cuốn hút. Giống như mình cố gắng giải một bài toán siêu khó ấy, mất cả buổi chiều vẫn chưa ra, nhưng lại cứ muốn tìm ra đáp án.

Thế nên, Huyền - sâu sắc, huyền bí. Đấy là tóm tắt ngắn gọn nhất rồi đấy nhé. Giải thích dài dòng cũng chẳng ra gì đâu.

Huyền trong tiếng Trung nghĩa là gì?

Chào Cháu,

Ờ... để Chú nhớ lại coi. "Huyền" trong tiếng Trung á hả? Để Chú kể Cháu nghe, hồi xưa Chú học chữ Hán, thầy Chú bảo...

• Thứ nhất, "huyền" có nghĩa là treo. Kiểu như mình treo cái lồng đèn, lơ lửng giữa trời, không có điểm tựa chắc chắn ấy. Mà Chú thấy nghĩa này ít dùng hơn à nghen.

• Thứ hai, mà cái này hay gặp nè, "huyền" chỉ cái gì đó chưa rõ ràng, chưa quyết định. Giống như một vụ án còn nhiều bí ẩn, hoặc một vấn đề chưa có câu trả lời cuối cùng. Nó cứ lơ lửng, không đâu vào đâu ấy.

À, mà Chú nhớ hồi đó thầy Chú còn giảng thêm, chữ "huyền" này còn liên quan tới triết học, tới những thứ sâu xa, khó nắm bắt nữa.

Học tiếng Trung nó vậy đó Cháu, một chữ có cả đống nghĩa, nhức đầu ghê! Mà thôi, Chú đi tưới cây đã nha, nắng quá rồi!

Diễm nghĩa Hán Việt là gì?

Cháu hỏi Diễm nghĩa là gì hả? Dễ ợt! Chú nói cho cháu nghe nè. Diễm ý, theo Hán Việt, là Yàn, 艳, nghĩa là đẹp, xinh tươi rạng rỡ ấy. Đẹp lắm, kiểu đẹp lộng ly í.

• Diễm = Yàn = 艳 = đẹp đẽ, tươi đẹp. Chắc chắn luôn! Chú học hồi cấp 3 rồi, không quên được đâu.
• Tên hay đặt với Diễm lắm, như Hồng Diễm, Ngọc Diễm, Bích Diễm... Đẹp hết. Như con bé hàng xóm nhà chú tên Diễm My, xinh lắm. Da trắng, tóc dài, lại còn học giỏi nữa chứ. Chú thích lắm.

À mà, có lần chú xem phim, nữ chính tên Diễm cũng đẹp xuất sắc. Mà quên tên phim rồi, phim cổ trang gì đó, nhớ mang máng là phim Trung Quốc. Diễn viên chính đóng hay lắm, nhìn là mê luôn. Lúc đó chú còn trẻ con, mê mẩn luôn í.

Mây tiếng Hán Việt là gì?

Ôi dào, tưởng gì! Cháu hỏi "mây" tiếng Hán Việt hả? Để Chú cho cháu "tắm" trong kiến thức luôn nè:

• MÂY là Yún (云): Đơn giản như "con gián" ấy mà! Ngoài nghĩa mây bồng bềnh, nó còn ám chỉ sự "ảo diệu," kiểu như mấy chiêu "lùa gà" của mấy "thầy" online ấy. À, tên Mây thì đầy rẫy: Lê Mây, Thùy Mây, Trúc Mây... Nghe cứ "mát rượi" như đang nằm trên "mây" thật!

• MIÊN là Mián (绵): Tơ tằm đó cháu. Nghe "mềm mại" như vòng tay người yêu, nhưng thực tế thì "ăn" của người nông dân "sấp mặt" đó! Chú nói thật, đừng tưởng "màu hồng" nhé!

Cháu thấy đấy, học Hán Việt cũng "thú vị" như "đi đu đưa" trên dây điện ấy! Cứ hỏi Chú, Chú "cân" hết!

Trời trong tiếng Hán Việt là gì?

Cháu hỏi trời trong tiếng Hán Việt là gì hả? Ừm… Thiên. Thiên (天). Nghe đơn giản thế thôi mà… nghĩ lại thấy nặng nề.

• Thiên (天) nghĩa là Trời. Cái từ ấy theo mình, nó không chỉ là bầu trời xanh kia đâu. Nó mang cả một ý nghĩa sâu xa lắm. Như cái gì đó siêu nhiên, vô hình, điều khiển vận mệnh của con người vậy. Giống như… ông trời. Mà ông trời ấy… có thương mình không nhỉ?

• Mình nhớ hồi nhỏ, bà ngoại hay kể chuyện về Ngọc Hoàng Thượng Đế, sống trên trời. Ngọc Hoàng… Nghe oai lắm. Bà kể nhiều lắm, mình cũng quên mất phần lớn rồi. Chỉ nhớ là Ngọc Hoàng quyền lực lắm. Kiểu như… quyết định số phận của mỗi người.

• Mình hay nhìn lên trời mỗi khi buồn. Cái khoảng không mênh mông ấy… làm mình cảm thấy nhỏ bé. Nhưng cũng… thấy nhẹ nhõm hơn. Cái cảm giác ấy khó tả lắm. Tựa như gánh nặng trên vai bỗng được dỡ xuống.

• Năm ngoái, mình đi lễ chùa Hương. Lên đến đỉnh núi, nhìn xuống thấy cảnh vật bao la. Lúc ấy mình mới hiểu, Thiên (天) không chỉ là bầu trời mà còn là cả vũ trụ bao la kia nữa. Cảm giác thật khó tả, nhưng rất… thanh thản.

• Đúng rồi, cái từ Thiên (天) ấy… nó chứa đựng biết bao nhiêu là điều huyền bí. Mà mình thì… chỉ là một người bình thường thôi. Không hiểu hết được.

Chữ thuỵ có nghĩa là gì?

Cháu à, chữ Thụy á? Chú nhớ hồi đó, năm 2008, chú có đi chơi Sapa, mua được cái vòng ngọc bích nho nhỏ trong bản Cát Cát. Bà cụ người Mông bán bảo chú, “cái ni là ngọc Thụy đó con”. Chú mới tò mò hỏi Thụy là gì. Bà kể Thụy là kiểu nói trân quý của ngọc, bích ngọc ý. Ngọc bích thì nó xanh biếc, nhìn nó thanh tao lắm.

• Thụy: ngọc bích, ngọc khuê.
• Ý nghĩa: trân quý, thanh cao, quý phái.

Chuyện cái vòng ngọc đó vui lắm cháu. Lúc về, chú làm rơi mất lúc nào không hay. Tiếc hùi hụi. Về Hà Nội, chú mới tìm hiểu thêm về ngọc bích. Nó nhiều màu lắm chứ không chỉ xanh đâu. Có cả đỏ, vàng, tím, đen nữa cơ. Mà thời xưa, người ta dùng ngọc để làm tin, nên Thụy nó mang ý nghĩa quý giá lắm. Giống như mình tin tưởng trao ngọc cho ai đó vậy.

Mây trong tiếng Hán Việt là gì?

Cháu hỏi gì thế? Mây trong Hán Việt à?

• 云 (Yún): Đúng rồi, chữ này. Tên con gái đặt theo chữ này nhiều lắm. Như Lê Mây, chẳng hạn. Nhà mình cũng có người tên Mây. Mẹ em họ mình.

• Miên (绵 - Mián): Tơ tằm. Chữ này ít thấy dùng đặt tên người hơn. Nghe mềm mại nhưng… hơi buồn buồn. Nhớ hồi nhỏ bà ngoại kể chuyện “Tơ tằm trắng như mây”. Lúc đó mình không hiểu. Giờ thì hiểu rồi.

Thế thôi, có gì nữa không? Cháu hỏi nhiều quá, chú bận lắm.

Hằng tiếng Hán Việt là gì?

Hằng tiếng Hán Việt là 恆. Đơn giản vậy thôi cháu ạ.

• Nghĩa 1: Thường, lâu bền. Ví dụ như hằng sản (恆產) chỉ tài sản cố định, lâu dài như ruộng vườn, nhà cửa. Nghĩ cũng thú vị, con người ta ai mà chẳng mong muốn sự ổn định, bền vững. "An cư lạc nghiệp" là vậy.
• Nghĩa 2: Cắng. Chỉ tuần trăng thượng huyền. Trăng lúc khuyết lúc tròn, cũng như chuyện đời, được mất vô thường. Chú thì thích ngắm trăng tròn, cháu thì sao?

Đúng là thường dùng như chữ HẰNG (恆) thật. Chữ này chú hay thấy trong "nhật hằng" (日恆) – hàng ngày, "tinh hằng" (星恆) - sao trời, "thiên hằng" (天恆) - vĩnh hằng. Nhiều khi thấy mấy chữ Hán Việt hay ho phết, nó cô đọng mà ý nghĩa sâu xa. Hồi xưa chú học, có lần viết thư pháp chữ "Hằng" này, nét ngang dài, tượng trưng cho sự bền vững. Kỷ niệm vui phết.

Hằng nghĩa Hán Việt là gì?

Cháu hỏi Hằng nghĩa Hán Việt là gì à? Cháu thông minh đấy! Chú cứ tưởng cháu lại hỏi về cái vụ chú quên chưa trả tiền cà phê sáng nay cơ!

• Vững bền: Đúg rồi đấy, Hằng trong Hằng Nga, hay Hằng Tâm, đều mang nghĩa bền bỉ, như con gián ấy, chịu được bom nguyên tử luôn! Chắc chắn không phải kiểu bền bỉ như cái điện thoại của chú, xài được 2 năm là lag kinh khủng.

• Mãi mãi: Ý chỉ sự trường tồn, như tình yêu của chú dành cho... giấc ngủ trưa chẳng hạn. Mãi mãi ngủ ngon, không cần dậy sớm làm việc. Khác gì “mãi mãi” của các nhà khoa học khi tìm ra thuốc trường sinh bất lão?

• Xinh đẹp, thanh thoát: Cái này thì đúng với Hằng Nga rồi, nhưng với cháu thì sao? Cháu có chắc chắn mình đạt đủ tiêu chuẩn “thanh thoát” không? Chú thấy cháu hơi… “mập mạp” một xíu đấy! (Đùa thôi nha!)

Chú lại nhớ hồi xưa, ông ngoại chú kể, tên Hằng còn có nghĩa là “dòng sông dài”. Nhưng mà chú thấy cái này hơi… quê mùa. Chú thích “vững bền” hơn! Thôi, nhớ thêm vài nghĩa khác vào cho cháu đầy đủ thông tin nhé! Học hành chăm chỉ vào, đừng có mà suốt ngày hỏi chú những câu linh tinh như thế này nữa! Chú còn phải đi... ngủ trưa nữa!