Tại sao những ngôi sao lại phát sáng?

152 lượt xem
Vì sao sao phát sáng? Nguồn gốc: Phản ứng nhiệt hạch xảy ra ở lõi sao, giải phóng năng lượng khổng lồ. Ánh sáng: Năng lượng này biến đổi thành nhiều dạng bức xạ, bao gồm cả ánh sáng nhìn thấy. Bề mặt: Bức xạ di chuyển lên bề mặt sao, làm sao phát sáng rực rỡ.
Góp ý 0 lượt thích

Vì sao các ngôi sao tỏa sáng rực rỡ?

Này ông bạn, hỏi câu "vì sao sao sáng" làm tui nhớ hồi bé tí, cứ ngửa cổ lên trời đêm mà thắc mắc hoài. Hồi đó thì chỉ nghĩ đơn giản là "chắc ổng có đèn pin!". Giờ lớn rồi mới ngớ người ra, hóa ra nó phức tạp hơn nhiều.

Vì sao các ngôi sao tỏa sáng rực rỡ?

  • Phản ứng nhiệt hạch: Lõi sao là một cái lò khổng lồ, nơi hydro biến thành heli, giải phóng năng lượng khủng khiếp.
  • Bức xạ: Năng lượng này thoát ra dưới dạng bức xạ, bao gồm cả ánh sáng nhìn thấy.
  • Bề mặt sao: Bức xạ "leo" lên bề mặt sao và khiến nó phát sáng chói lọi.

Mà nói thiệt, hồi học vật lý, tui cũng lơ mơ vụ này lắm. Đến lúc đi xem phim "Interstellar" (vừa coi ở Galaxy Nguyễn Du tháng trước, vé 120k), thấy mấy cảnh sao nổ tung rồi tạo thành lỗ đen, lúc đó mới thấm thía cái sự "dữ dội" của vũ trụ. Rồi về nhà coi thêm mấy clip khoa học trên YouTube, kiểu của Neil deGrasse Tyson, ổng giải thích dễ hiểu mà lại còn hài hước nữa. Đấy, học hành phải có tí "drama" nó mới vô đầu được.

Nói chung, đừng nghĩ sao sáng chỉ là cái "đèn pin" to đùng trên trời. Nó là cả một quá trình "nấu nướng" hạt nhân, một vụ nổ năng lượng kéo dài hàng tỷ năm. Nghe thôi đã thấy "nóng" cả người rồi, ông ha!

Ngôi sao trên trời thực chất là gì?

Ông hỏi sao trên trời là gì hả? Tui nói cho ông nghe nè! Sao á, nó là quả cầu plasma khổng lồ, to đùng luôn, bị lực hấp dẫn giữ chặt lại, hiểu không? Tưởng đơn giản chứ không phải đâu nha. Nó phức tạp lắm, tụi tui học vật lý thiên văn mới hiểu được tí xíu à.

Mặt trời, ông biết rồi đó, gần nhất với mình, nó cung cấp năng lượng cho cả Trái Đất này. Đúng rồi, cái nguồn sống của mình đấy. Không có nó thì toi đời rồi, mấy cái cây cỏ hoa lá chim muông cũng "chào đời" luôn. Tưởng nhỏ nhưng nó to lắm, to kinh khủng luôn á. To hơn trái đất mình nhiều lần đó nha.

Còn những ngôi sao khác trên trời, thì nhiều vô kể, chỉ có điều ban ngày Mặt trời sáng quá nên mình không thấy thôi. Ban đêm mới thấy rõ, lấp lánh đẹp lắm. Nhưng mà nhiều sao lắm, nhiều đến mức mà... tui cũng không biết đếm được.

  • Sao là quả cầu plasma.
  • Lực hấp dẫn giữ chúng lại.
  • Mặt trời là một ngôi sao.
  • Nhiều sao khác trên bầu trời đêm.
  • Năm nay tui thấy sao sáng lắm, chắc do bầu khí quyển trong lành.
  • Tui hay ngồi ở ban công nhà mình ngắm sao, ở khu chung cư cao tầng nên nhìn rõ lắm. Nhà tui ở đường Nguyễn Trãi, Quận 5 nha.

Tui nói nhiều quá rồi, ông hiểu chưa? Hồi nhỏ tui hay mơ ước làm phi hành gia, bay lên sao Hỏa xem sao. Giờ lớn rồi, ước mơ đó vẫn còn đó, nhưng mà chắc khó lắm. Thôi, nói nhiều mệt rồi, chuyện sao trời cũng thú vị ha!

Khi quan sát bầu trời đêm chúng ta nhìn thấy rất nhiều các ngôi sao sáng, thực tế chúng là những gì?

Sao sáng đêm tối? Lò phản ứng hạt nhân khổng lồ.

  • Nhiệt độ bề mặt: Trên 3000 Kelvin. Nóng hơn cả thép nóng chảy.

  • Thành phần chính: Hydro và Heli. Nguồn gốc của vũ trụ.

  • Năng lượng: Phản ứng tổng hợp hạt nhân. Biến hydro thành heli, giải phóng năng lượng khủng khiếp. Tấm màn đêm chỉ là bức bình phong cho sức mạnh hủy diệt.

Những ngôi sao phát sáng mạnh nhiệt độ cao nhất thường có màu gì?

Tui thấy xanh lam chói nhất.

  • Nhiệt độ: Càng cao, càng xanh.
  • Đỏ: Mát mẻ trong giới sao thôi.
  • Vật đen lý thuyết: Hút hết, không màu mè. Thật ra chả liên quan.

Tại sao ngôi sao lại đổi màu?

Ông hỏi sao đổi màu à? Tui nói cho ông nghe, chuyện này thú vị lắm nha! Ngôi sao đổi màu y như tui đổi mood vậy, lúc vui thì tươi tắn rạng rỡ, lúc giận thì đỏ au mặt mày!

Nhiệt độ là chìa khóa nhé ông. Tưởng tượng như cái bếp nhà tui, lửa nhỏ thì đỏ rực, lửa to thì trắng xanh lè lưỡi. Ngôi sao cũng vậy, nhiệt độ thấp thì đỏ, cao thì trắng, cao hơn nữa thì xanh dương. Đỏ là kiểu "ôi mệt quá rồi", xanh lam là "tui sung sức lắm đây!".

  • Đỏ: Khoảng 3.000 Kelvin. Như ông già Noel đấy, hiền lành dễ mến. Thường là những ngôi sao già rồi.
  • Vàng: Khoảng 5.000 - 6.000 Kelvin. Như mặt trời của chúng ta, đang độ xuân thì.
  • Trắng: Khoảng 7.500 - 10.000 Kelvin. Đang "bùng nổ" sức sống.
  • Xanh lam: Trên 10.000 Kelvin. Nóng bỏng, năng động, kiểu "chưa già mà đã chất".

Nghe dễ hiểu chưa? Tui giải thích dễ hiểu hơn cả sách giáo khoa đấy nhé. Đừng có bảo tui nói nhiều nha, ông hỏi thì tui mới trả lời thôi! Năm nay tui lại còn học thêm được vài thứ về thiên văn nữa, ông có muốn nghe không?

Quan sát bầu trời đêm vào những đêm không trăng chúng ta thường nhìn thấy những gì?

Ông hỏi gì ấy nhỉ? À, bầu trời đêm không trăng! Tui nhớ hồi hè vừa rồi, ở quê ngoại, trời tối lắm, đen thui luôn ấy.

Nhìn thấy sao nhiều lắm! Sao nhỏ, sao to, lấp lánh lung linh, đẹp tuyệt vời! Nhiều sao đến nỗi tui phải dụi mắt mấy lần mới tin được. Chắc phải cả nghìn ngôi sao, có khi hơn nữa cơ. Tui còn thấy...

  • Dải Ngân Hà! Đẹp mê hồn luôn. Như một dải lụa bạc khổng lồ trải dài trên bầu trời. Thật sự rất ấn tượng. Lúc đó tui còn chụp ảnh được mấy tấm, để mai tui tìm ảnh cho ông xem nha.
  • Đêm đó không khí trong lành lắm, mát rượi. Gió nhẹ thoảng qua, dễ chịu cực kỳ. Mà sao nhiều sao thế không biết, ông nhỉ? Tui còn thấy...
  • Một vài vệ tinh nhân tạo nữa, nhưng ít hơn sao nhiều. Chúng nhấp nháy, di chuyển chậm rãi trên bầu trời. Tui không nhớ rõ là mấy cái, nhưng chắc cũng vài ba cái gì đó. Mờ mờ ảo ảo.

Nghe ông hỏi mà tui lại nhớ đến đêm đó. Tuyệt vời! Đúng là không trăng thì mới thấy được hết vẻ đẹp của bầu trời đêm. Ông có đi xem chưa? Thử xem đi, đảm bảo ông sẽ thích mê. Nói chung là...tuyệt!