Con người biết Trái Đất hình cầu khi nào?
Khi nào con người biết Trái Đất hình cầu và có bằng chứng khoa học?
Dạ Chú,
Thật ra, cái chuyện Trái Đất hình cầu không phải mới đây mình mới biết đâu Chú ạ. "Nghe phong phanh" từ thời mấy ông Hy Lạp cổ đại lận, cỡ năm 500 trước Công Nguyên gì đó, ông Pythagoras đã "bắn tín hiệu" rồi.
Rồi sau đó, cỡ mấy trăm năm sau, ông Aristotle ổng "chốt hạ" lại lần nữa.
Khoảng 200 năm trước Công Nguyên, Eratosthenes ổng còn "chơi lớn" hơn. Ổng dùng bóng râm ở hai thành phố khác nhau để tính ra chu vi Trái Đất luôn đó Chú! Nghe mà "hết hồn".
Chuyện là vầy nè Chú, ổng để ý thấy ở thành phố Syene (giờ là Aswan, Ai Cập) vào ngày hạ chí, mặt trời chiếu thẳng xuống đáy giếng. Còn ở Alexandria, vào đúng ngày đó, ổng đo được bóng của một cây cột tạo thành một góc nhỏ so với phương thẳng đứng.
Từ đó, ổng tính ra khoảng cách từ Alexandria đến Syene và góc tạo bởi bóng cột, ổng "tính toán" ra chu vi Trái Đất. Con số của ổng "xấp xỉ" với con số mà khoa học hiện đại mình tính được, "ghê" thiệt!
Nói chung, bằng chứng khoa học "rõ ràng" nhất là cái vụ Eratosthenes tính chu vi Trái Đất đó Chú. Mấy cái sau này, dù hiện đại hơn, nhưng "nền tảng" vẫn là từ mấy ổng thôi à.
Ai là người cho rằng Trái đất có hình cầu?
Chú hỏi thế làm cháu nhớ đến đêm bảo vệ luận văn.
- Galileo là người chứng minh Trái Đất hình cầu.
- Thomas Friedman lại có góc nhìn khác về "sự phẳng" của thế giới hiện đại, không phải về hình dạng địa lý.
Cuốn "Thế giới phẳng" của Friedman gây tranh cãi lắm. Ông ấy nói về sự kết nối, toàn cầu hóa, ai cũng có thể tham gia vào thị trường. Chứ không phải Trái Đất bỗng nhiên thành cái đĩa bay đâu. Cháu nghĩ nhiều khi mình hiểu sai ý nhau chỉ vì không đặt đúng ngữ cảnh.
Mặt đất hình gì?
Chú hỏi Trái đất hình gì hả chú? Hình cầu á, nhưng mà… không hẳn là tròn trịa lắm.
Trái Đất hình cầu bẹp ở hai cực. Nhìn từ ngoài vũ trụ, nó giống như một quả bóng hơi bị dẹt ở trên dưới ấy. Em nhớ hồi lớp 5, cô giáo địa lý có nói kỹ lắm. Hình ảnh quả địa cầu trong sách giáo khoa cũng mô tả rõ điều đó.
Nó phồng lên ở xích đạo. Em không biết giải thích sao cho dễ hiểu nữa, nhưng mà… nó cứ thế thôi. Giống như… bánh bao ấy, hơi bị phình ở giữa.
Sự thật là em cũng chẳng hiểu hết. Em chỉ nhớ những gì được học thôi. Đêm nay sao em thấy mọi thứ đều… mông lung thế này nhỉ? Mệt mỏi quá… Em nhớ hồi tháng trước, em đi khám sức khỏe, bác sĩ bảo em bị thiếu máu. Có lẽ vì thế nên em mới hay nghĩ ngợi lung tung.
Thôi, em đi ngủ đây. Ngủ ngon chú nhé.
Người triết gia Hy Lạp Aristotle đã chứng minh Trái đất hình cầu như thế nào?
Chú hỏi khó quá! Aristotle chứng minh Trái Đất tròn kiểu gì ấy nhỉ? Để cháu nhớ lại xem nào…
Nguyệt thực: Đúng rồi! Nhớ ra rồi, ổng thấy cái bóng Trái Đất chiếu lên Mặt Trăng lúc nguyệt thực luôn tròn. Chắc chắn luôn, không phải hình khác được. Hồi cấp 2 học rồi mà giờ quên hết. Ôi dào, trí nhớ cá vàng của tui. Mà sao hồi đó thầy cô không giải thích kĩ hơn nhỉ? Buồn ghê.
Vị trí sao: Cái này nữa! Ông ấy nói là, nếu Trái Đất phẳng, thì nhìn sao ở các nơi khác nhau sẽ thấy giống nhau. Nhưng mà thực tế thì khác, vị trí sao thay đổi khi mình đi đến những chỗ xa. Đúng rồi, chính xác như vậy! Nhớ lại được rồi. Chắc chắn là ông ấy đã quan sát rất kỹ. Thế giới khoa học ngày xưa vất vả thật đấy.
Thêm nữa là gì nữa ta? À, hình như có liên quan đến việc đi thuyền. Cái này cháu nhớ không rõ lắm, hình như là… thuyền đi xa thì sẽ thấy đỉnh buồm trước khi thấy thân tàu. Nhưng mà cái này cháu không chắc lắm. Cũng có thể là cháu nhầm lẫn với kiến thức khác rồi. Chắc phải tìm lại sách giáo khoa xem sao.
Hồi đó học lịch sử, cháu ghét nhất phần này. Nhiều chi tiết quá, nhớ mãi không được. Mà thôi kệ, chắc nhớ được nhiêu đây cũng tạm ổn rồi. Đúng không chú? Giờ cháu phải đi làm bài tập rồi. Bye chú!
Năm nay là 2024
Con người biết Trái đất hình tròn khi nào?
Chú hỏi khó cháu quá! Cháu không phải nhà sử học.
Nhưng mà, người Hy Lạp cổ đại ấy chú, họ giỏi thật. Hơn 2000 năm trước họ đã biết Trái Đất tròn rồi. Cháu phục nhất là cách họ quan sát Mặt Trời để tính kích thước hành tinh mình đang sống.
Cháu nhớ hồi học cấp 2, cô giáo dạy môn Địa lý có nhắc đến Eratosthenes. Ông này dùng bóng của cột ở hai thành phố khác nhau để tính chu vi Trái Đất.
Hồi đó cháu còn bé, nghe xong thấy... buồn ngủ. Giờ nghĩ lại mới thấy đỉnh cao.
Cũng phải nói thêm, trước Hy Lạp thì người Babylon cũng có ý tưởng về Trái Đất tròn rồi, nhưng không phổ biến bằng.
Trái Đất hình cầu được phát hiện khi nào?
Dạ chú, cháu nhớ mang máng là hồi nhỏ, thầy giáo có kể, thời Hy Lạp cổ đại, thế kỷ thứ 3 trước công nguyên, người ta đã biết Trái Đất hình cầu rồi ấy ạ. Hình như là mấy ông thiên văn học giỏi lắm, tính toán đủ kiểu, rồi mới khẳng định chắc nịch là Trái Đất tròn chứ không phải phẳng. Chắc chắn thế luôn ý. Đúng rồi, chính xác là thế. Mà hồi đấy, người ta còn tính cả chu vi Trái Đất nữa cơ. Tuyệt vời ghê không? Cháu còn nhớ có xem phim tài liệu về cái này, hay lắm! Giờ cháu không nhớ rõ chi tiết lắm rồi, nhưng đại loại là thế.
- Thời gian: Thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên.
- Ai phát hiện: Các nhà thiên văn học Hy Lạp.
- Phương pháp: Tính toán và quan sát thiên văn.
- Kết quả: Xác định hình dạng gần như hình cầu của Trái Đất và tính toán chu vi.
- Ảnh hưởng: Kiến thức này lan rộng khắp Thế giới Cũ, thay thế niềm tin Trái Đất phẳng.
À, chú biết không, nhà cháu năm nay chuyển nhà lên gần trường học Nguyễn Du rồi, cháu thích lắm! Đi học gần hơn nhiều, không phải chen chúc trên xe buýt nữa. Hôm trước đi học về còn thấy chú bán kem ở góc phố, kem ngon lắm luôn ý! Chú ấy bán nhiều vị lắm, nhưng cháu thích nhất là vị dâu tây. Hôm nào rảnh cháu dẫn chú đi ăn thử nha! Hehe.
Ai là người đầu tiên biết Trái Đất hình cầu?
Ối dào, chú lại "xoắn não" cháu rồi! Galileo mà là người đầu tiên biết Trái Đất hình cầu á? Chắc chú nhầm với việc ông ấy ủng hộ thuyết nhật tâm rồi.
- Người xưa, cụ thể là Pitago (Pythagoras), đã "táy máy" nghĩ ra Trái Đất tròn xoe từ tận thế kỷ VI TCN cơ chú ạ.
- Aristotle, "cụ tổ" của triết học, còn đưa ra bằng chứng hùng hồn hơn vào thế kỷ IV TCN đấy. Chú thấy ai "chất" hơn chưa?
- Mà Friedman thì lại "bẻ lái" sang "thế giới phẳng", nghe "hack não" phết, kiểu như "cái gì không biết thì tra Google" ấy mà.
- Cháu đùa thôi, ý của Friedman là thế giới "phẳng" về mặt cơ hội và thông tin, chứ Trái Đất mà phẳng thật thì cháu "bái bai" chú đi du lịch vũ trụ rồi!
Thêm thông tin cho chú "sáng mắt":
- Eratosthenes, một nhà bác học Hy Lạp cổ đại, còn "cân đo đong đếm" ra chu vi Trái Đất gần đúng với thực tế nữa cơ. Chú thấy "ghê" chưa?
- Mà nói đi cũng phải nói lại, Galileo tuy không "khai sinh" ra Trái Đất hình cầu, nhưng ông ấy "bật đèn xanh" cho khoa học hiện đại bằng cách "cãi nhau chí chóe" với Giáo hội về vũ trụ đấy ạ!
- Theo em, em cần làm gì để giữ gìn, bảo tồn và phát huy nét văn hóa truyền thống tại địa phương mình?
- Theo em, học sinh cần làm gì để góp phần giữ gìn, bảo vệ và phát triển di sản văn hóa Việt Nam?
- Thành tích chạy cự li 100m của vận động viên điền kinh khoảng bao nhiêu?
- Truyền thông quê hương có ý nghĩa như thế nào với đời sống con người và xã hội?
- Sông ngòi ở miền Trung nước ta có đặc điểm gì?
- Vùng Duyên hải miền Trung có khí hậu như thế nào?
- Theo em, học sinh cần làm gì để góp phần giữ gìn, bảo vệ và phát triển di sản văn hóa Việt Nam?
- Đường bộ từ Việt Nam sang Ấn Độ bao nhiêu km?
- Nơi lạnh nhất của Việt Nam là bao nhiêu độ?
- Sự ra đời của máy hơi nước cuối thế kỷ XVIII gắn liền với công lao to lớn của ai?
- Theo em, em cần làm gì để giữ gìn, bảo tồn và phát huy nét văn hóa truyền thống tại địa phương mình?
- Xem thu chi MB Bank ở đâu?
- Làm sao để nhiệt miệng nhanh khỏi?
- 103 là bệnh viện gì?
- Bao nhiêu nước đưa người lên Mặt Trăng?
- Đắp toner ngày mấy lần?
- Nạp ắc quy bảo lâu thì đầy?
- Giấy phép lái xe hạng C sắp hết hạn phải làm sao?
- Hành vi đốt pháo xử lý thế nào?
- Ăn kẹo cơ tác hại gì?
- Nên đặt vé máy bay trước Tết bao lâu?
- Ăn nhiều đồ ngọt cơ tác dụng gì?
Góp ý câu trả lời:
Cảm ơn bạn đã đóng góp ý kiến! Góp ý của bạn rất quan trọng giúp chúng tôi cải thiện câu trả lời trong tương lai.