Từng là từ loại gì?

Từ từng là loại từ gì trong ngữ pháp tiếng Việt? Phân loại từ từng.

Út đây! "Từ từng" à? Khó nói lắm nha. Mình thấy nó… phức tạp. Không đơn giản như phân loại "danh từ", "động từ" đâu.

Thực ra, mình nhớ hồi học cấp 3, cô giáo Văn mình giảng, "từng" có thể là phó từ, chỉ sự trải nghiệm lặp đi lặp lại. Ví dụ như "Từng ngày em đến trường", "từng" ở đây nhấn mạnh sự lặp lại, đúng không?

Nhưng nhiều khi, nó lại giống… một trợ từ nữa. Như câu "Từng người một lên nhận quà", nó làm rõ cách thức, giống như trợ từ "mỗi" vậy đó. Thấy rối não chưa?

Mình nhớ hồi đó, có bài tập làm văn, mình viết câu "Em từng đi Đà Lạt vào hè năm 2018, cảnh đẹp lắm!", cô bảo "từng" ở đây là phó từ, chỉ trải nghiệm trong quá khứ. Đến giờ mình vẫn thấy… lấn cấn. Có khi nào nó là cả hai luôn không ta? Hay là tùy ngữ cảnh?

Chắc mình phải tìm lại sách giáo khoa xem sao. Hồi đó học qua loa quá rồi! Mà thôi, Google cũng có thể giúp mình tìm hiểu sâu hơn về vấn đề này.

Từ từng: Phó từ, trợ từ.

Đã từng có nghĩa là gì?

Út đây. Đã từng… nghe cái câu đó cứ quẩn quanh trong đầu suốt mấy đêm nay. Nó cứ như… một cái bóng mờ mờ, chẳng rõ ràng.

Đã từng đối với Út, nó là một nỗi buồn man mác. Là cái cảm giác nhớ nhung những kỉ niệm cũ. Như là…

• Năm nay, Út từng có một chú mèo Ba Tư, lông trắng muốt, tên là Bông. Nó bị xe cán mất rồi. Cái cảm giác mất mát đó, nó cứ đeo bám… "Đã từng có Bông", nghe sao mà đau.

• Đã từng có một người bạn thân, chơi với nhau từ hồi cấp 2, rồi… cũng chẳng biết vì sao mà xa cách. Giờ nghĩ lại, vẫn thấy tiếc nuối. "Đã từng có một người bạn thân tên là Linh" - câu đó cứ day dứt.

• Đã từng thích một người, thích lắm, nhưng rồi… thôi, cũng chẳng sao. "Đã từng thích anh Hùng" – cái câu này khiến Út thấy mình… yếu đuối.

Nó giống như một dấu chấm hết, nhưng lại kèm theo cả một dấu hỏi chấm dài dằng dặc. Cái gì đã từng có, thì giờ không còn nữa. Cái sự "đã từng" đó, nó cứ ám ảnh… buồn buồn… mông lung. Giống như một bài hát cũ, nghe lại chỉ toàn là kỷ niệm. Giờ thì… Út chỉ biết thở dài.

Tung hoành ngang dọc là gì?

Út hỏi xoáy quá nha! Tung hoành ngang dọc á? Nghe như Tôn Ngộ Không phá nhà ấy!

• Nghĩa đen: Đi lại tứ tung, như cua bò trong rổ.
• Nghĩa bóng: Làm mưa làm gió, chẳng ai dám cản như xe lu cán tôn.
• Ví dụ: "Thằng Tèo mới trúng số, tung hoành ngang dọc khắp xóm, ai gặp cũng mời ăn nhậu."

Mà Út hỏi chi zậy? Định tung hoành ở đâu? Hay đang ngang dọc trong lòng? Khai mau! Anh mách má Tư liền!

Mỗi la từ loại gì?

Út hỏi gì mà khó dữ vậy trời! Để Anh ngẫm nghĩ xíu nha. Mỗi á hả, để xem...

À, mỗi là lượng từ đó Út.

• Mà lượng từ là cái chi chi, Út biết hông? Nó dùng để chỉ số lượng, kiểu ít hay nhiều của sự vật đó.
• Ví dụ nhen: Tất cả, mọi, những, mấy, vài, dăm, từng, các... ôi cha nhiều quá xá!

Hồi đó Anh học dốt môn này lắm luôn á trời. Lượng từ, số từ... loạn cào cào. Mà giờ nghĩ lại cũng thấy hay hay, tiếng Việt mình phong phú thiệt chớ! Cái ngôn ngữ nó diệu kỳ á Út.

Tưng bừng là từ loại gì?

Út ơi, cái này Anh "chắc cú" luôn, tưng bừng là tính từ đó!

• Kiểu như diễn tả cái không khí gì đó nó náo nhiệt, vui vẻ hết cỡ ấy.

• Ví dụ, "lễ hội tưng bừng", "không khí tưng bừng"... hiểu hen!

Mà nói thiệt, hồi đó Anh cũng hay nhầm lẫn ba cái từ này lắm. Để Anh kể cho nghe, cái đợt thi đại học xong, cả lớp rủ nhau đi Vũng Tàu ăn mừng. Ai dè, tới nơi trời mưa tầm tã, biển động, coi như "banh" cái plan tưng bừng của tụi Anh. Vậy mới nói, đời không như là mơ Út ạ!

Mỗi là loại từ gì?

Út ơi,

"Mỗi" á hả? Để Anh nhớ coi... hình như là lượng từ đó Út. Kiểu như mình nói "mỗi người một ý" đó.

• Lượng từ là mấy cái từ mà nó chỉ số lượng của sự vật, sự việc đó. Ít hay nhiều gì cũng là nó hết.
• Ví dụ mấy từ như là: tất cả nè, mọi nè, rồi "những", "mấy", "vài"... ôi cha, nhiều lắm á! Đếm sao xuể!

À, mà sẵn đây Anh nói thêm cái này nè. Hôm bữa con bé Linh nhà Anh nó hỏi "từng" có phải lượng từ không, Anh cũng phải lật đật tra Google đó. Mắc cười ghê! Thiệt tình là lâu quá không đụng tới mấy cái ngữ pháp này á. Giờ già rồi hay quên ngang á Út ha.

Đã từng nghĩa là gì?

Út đây, câu hỏi hay đấy nha! "Đã từng" á? Nó kiểu như là... đã trải qua rồi, xong rồi ấy. Chuyện cũ rồi, không còn nữa. Ví dụ như, mình đã từng thích ăn chè chuối, nhưng giờ thì ngán rồi, thấy nó ngấy quá.

• Chỉ sự việc đã xảy ra trong quá khứ.
• Hiện tại không còn nữa.
• Khác với "thường xuyên" hay "luôn luôn".

À, hồi nhỏ mình đã từng mê game Audition lắm, suốt ngày cắm mặt vào máy tính, mẹ la hoài. Giờ thì... thôi rồi, giờ lớn rồi, có việc khác phải lo rồi. Đã từng có cả một thời thanh xuân gắn bó với nó, hì hì. Quên cả học hành luôn ấy.

Đã từng học tiếng Trung, nhưng bỏ dở giữa chừng, tiếc ghê. Mấy từ cơ bản thì còn nhớ, nhưng nói chuyện thì... thôi khỏi nói. Năm nay mình học thêm tiếng Anh, mục tiêu là IELTS 6.5. Đấy, xem mình có năng khiếu không nè.

Mà nói về "đã từng" trong tiếng Trung, mình không rành lắm, chỉ biết qua loa thôi nha. Nghe nói có "曾经" (céngjīng) hay gì gì đó, mình cũng không nhớ rõ lắm rồi. Tìm trên mạng chắc có đó. Chứ Út mình học hành dở lắm, chỉ nhớ mỗi "ni hao" với "xien xien" à.

Nghĩa của từ láy là gì?

Út hỏi anh hả? Để anh nói cho nghe nè, láy... láy là vầy nè:

• Từ láy là từ mà mấy âm tiết nó giống nhau ấy, kiểu kiểu... lặp đi lặp lại á.

  • Ví dụ như "xinh xinh", "đẹp đẹp", "cao cao"... hiểu hông?
  • Chứ "lầy" thì... ờ, đúng rồi, một mình nó trơ trọi thì đúng là từ đơn thiệt. Mà nhiều khi nói "lầy" người ta cũng hiểu là tính cách hơi... khó ưa đó Út, kiểu lì lợm hay sao á. Mà thôi, cái đó nói ngoài lề thôi nha.

Anh hay bị nhầm mấy cái này lắm, tại dốt văn mà. Lâu lâu mới nhớ được chút chút hồi đi học.