Quán trong Hán Việt nghĩa là gì?

Nghĩa của từ quán trong Hán Việt là gì?

Chế hỏi nghĩa từ "quán" trong Hán Việt à? Ừ thì, mình thấy nó phức tạp lắm. Không đơn giản như tưởng tượng đâu nha!

Theo mình hiểu, "quán" ( quán - bộ thực) trong Hán Việt gốc gác là "quán trọ", kiểu nhà nghỉ nhỏ ấy. Nhớ hồi mình đi du lịch Sapa tháng 5 năm ngoái, thấy nhiều nhà nghỉ nhỏ xinh gọi là "quán", giá tầm 200k/đêm. Đấy, đúng nghĩa ban đầu luôn!

Nhưng giờ tiếng Việt mình dùng rộng ra rồi. "Quán cafe", "quán ăn", "quán thuốc"... đủ cả. Bản chất vẫn là chỗ bán hàng, nhưng không còn là nhà nghỉ nữa. Mở rộng nghĩa thôi, thấy cũng thú vị.

Tóm lại, gốc Hán là quán trọ, giờ đa nghĩa hơn nhiều. "Quán" trong tiếng Việt hiện đại chỉ nơi buôn bán.

Quán trong tiếng Hán Việt là gì?

Chế biết "quán" trong tiếng Hán Việt á? Ờ thì nó là 館 đó em.

Để chế kể cho nghe nè, ví dụ như mấy cái tên làng xã mình hay thấy á:

• Quán Hành (Nghi Lộc, Nghệ An) thì nó là 館行. Chắc là cái quán xá gì đó ở chỗ đấy ngày xưa.
• Quán Thánh (Ba Đình, Hà Nội) thì là 館聖. Cái này thì liên quan đến đền quán các kiểu rồi.

Mà này, chế đố em biết tên chế ngày xưa hay gọi cái quán tạp hóa đầu ngõ là gì không? "Cửa hàng mậu dịch", nghe sang chảnh hẳn nhờ.

Nhà trọ ngày xưa gọi là gì?

Nhà trọ ngày xưa á Chế? Gọi là quán trọ, đơn giản vậy thôi hà. Giống như bây giờ mình nói khách sạn, motel vậy đó. Cứ nghĩ cảnh phim kiếm hiệp, các đại hiệp xà vào quán trọ kêu "Tiểu nhị, cho ta một phòng thượng hạng!" là thấy đúng bài luôn.

• Nhà (舍): Chữ này hay ho nè Chế ơi. Nó còn chỉ cả chuồng trâu bò nữa. Nghĩ cũng tội, kiếp làm trâu làm bò chắc cũng mong có cái "nhà" tử tế.
• Anh em (舍): Cái này còn bá đạo hơn. Ngày xưa xưng hô khiêm tốn là "nhà em", "nhà cháu". Chắc kiểu "nhà con gà, nhà con vịt" luôn hén Chế? Đùa thôi, ý là tự hạ thấp mình xuống ý mà.
• Xá (舍 - shě): Một xá là quãng đường hành quân 30 dặm một đêm. Thành ngữ "lùi ba xá" là lùi 90 dặm, nhường nhịn dữ dội luôn. Chứ giờ mà kêu em lùi 90 dặm thì chắc em lùi thẳng xuống biển luôn quá!