Bạn hiểu không tiếng Trung là gì?

205 lượt xem
Để hỏi "Bạn hiểu không?" trong tiếng Trung, bạn có thể nói 你明白吗? (nǐ míngbai ma?).Đây là mẫu câu thông dụng nhất để xác nhận xem người đối diện có nắm được thông tin bạn vừa chia sẻ hay không, thể hiện sự quan tâm và giúp cuộc giao tiếp hiệu quả hơn.
Góp ý 0 lượt thích

Tiếng Trung là gì? Bạn có hiểu không?

Tiếng Trung là một ngôn ngữ thuộc ngữ hệ Hán-Tạng, được sử dụng rộng rãi nhất thế giới. Câu hỏi "Bạn có hiểu không?" trong tiếng Trung là 你明白吗 (nǐ míng bai ma).

Trời đất ơi Bà hỏi Tui cái gì khó vậy, "Tiếng Trung là gì" hả? Nghe xong tự nhiên nhớ hồi bữa tháng Năm năm ngoái, Tui đi Thượng Hải có việc á, cái đứng đó nhìn mấy biển hiệu, thấy chữ tượng hình nó cứ lằng ngoằng như vẽ vời. Nhìn thì biết nó là tiếng Trung đó, nhưng mà để hiểu hết thì… ôi thôi.

Cái câu "Bạn có hiểu không?" hay "nǐ míng bai ma" đó hả, nó cứ ám ảnh Tui hoài luôn. Có lần Tui ngồi ăn mì vằn thắn ở một cái quán nhỏ bên đường Nam Kinh, Bà biết không, cái anh chủ quán cứ nói luyên thuyên gì đó, xong rồi chốt lại bằng nǐ míng bai ma. Tui chỉ cười trừ thôi chứ biết gì đâu mà hiểu.

Nói thiệt, cái cảm giác người ta hỏi mình "hiểu không" mà mình không hiểu á, nó cứ lấn cấn sao sao. Mình cứ muốn gật đầu cho qua chuyện nhưng mà rồi lại thấy kì cục. Mà Tui cũng từng hỏi ngược lại mấy đứa bạn học tiếng Trung Tui quen, kiểu "cái này nè, nǐ míng bai ma?" để chọc tụi nó coi phản ứng sao. Vui lắm Bà.

Thật ra, cái câu đó nó không chỉ là hỏi hiểu hay không đâu. Đôi khi nó là kiểu "mày có theo kịp tao không", hay "mày có đồng ý với tao không" nữa. Giống bữa, thằng em Tui nó kể chuyện làm ăn, xong nó cứ "chị hiểu không?", ý là nó muốn Tui gật đầu để nó yên tâm á. Nó không đơn thuần là một câu hỏi tri thức.

Tui thì á, tiếng Trung Tui chỉ bập bõm được vài từ như "ni hao", "xie xie" thôi. Chứ mà học để hiểu hết cả một ngôn ngữ với mấy cái thanh điệu nó cứ lên bổng xuống trầm đó, Tui thấy nó như một nghệ thuật vậy. Cái sự hiểu biết về một cái gì đó, nó không phải chỉ là nắm được thông tin đâu Bà ha. Nó là cả một quá trình.

Cho nên khi ai đó hỏi "Bạn hiểu không?", Tui luôn nghĩ về cái gì đó lớn hơn nhiều. Không chỉ là câu chữ, mà là cảm xúc, là cái bối cảnh nữa. Kiểu như mình có cảm được cái họ muốn nói không á. Nói chung, Tui thấy nǐ míng bai ma nó phức tạp hơn cái vẻ bề ngoài của nó nhiều lắm.

Tôi ngại quá tiếng Trung là gì?

Tôi ngại quá tiếng Trung là 不好意思 (bù hǎoyìsi).

Ngại cái gì mà ngại, trời đất. Học ngoại ngữ mà cứ y như đi ra mắt mẹ chồng vậy bà? Cứ thoải mái lên, sai thì người ta sửa, chứ người ta có trừ lương mình đâu mà sợ.

Cái từ 不好意思 (bù hǎoyìsi) này nó như cái chìa khóa vạn năng vậy đó. Tui nói thiệt. Hồi đó Tui qua bển, va vào người ta cũng bù-hảo-y-sư, làm phiền hỏi đường cũng bù-hảo-y-sư, lỡ miệng nói hớ cũng bù-hảo-y-sư. Cứu cánh trong mọi tình huống lúng túng luôn.

Nhưng mà bà biết không, 'ngại' trong tiếng Trung nó cũng có 50 sắc thái lận đó. Tùy tình huống mà xài cho nó sang nha:

  • 害羞 (hàixiū): Đây là kiểu ngại ngùng, e thẹn, đỏ mặt tía tai. Kiểu bà được crush khen xinh á. Nó là ngại kiểu dễ thương chứ không phải ngại vì làm sai cái gì. Bà mà khen Tui đẹp trai là Tui sẽ hàixiū đó.

  • 尴尬 (gāngà): Cái này là ngại theo kiểu khó xử, sượng trân. Nó giống như bà đang hát karaoke sung quá mà rớt mic, cả quán im phăng phắc á. Cái không khí nó đặc quánh lại, muốn đào cái lỗ chui xuống liền. Đó, chính là gāngà.

  • 丢脸 (diūliǎn): Dịch thẳng ra là 'mất mặt'. Cái này thì nặng đô rồi nha, là xấu hổ nhục nhã luôn. Kiểu như bị bắt quả tang đang ăn vụng chè của đồng nghiệp hay gì đó. Tốt nhất là đừng để phải dùng từ này, mất công Tui lại phải đi an ủi bà.

Nǐ de gōngzuò hǎo ma là gì?

Nghe bà hỏi mà tui rối như mớ bòng bong luôn á trời. Bà quăng một lèo ba câu hỏi chả dính dáng gì tới nhau hết, y như nồi lẩu thập cẩm mà bà bỏ thêm sầu riêng vô vậy.

Cái câu Nǐ de gōngzuò hǎo ma? (你的工作好吗?) nó có nghĩa là 'Công việc của bạn tốt không?' nha bà. Người ta hỏi thăm tổng quan coi công việc có ổn áp, xuôi chèo mát mái không thôi đó.

Còn mấy câu kia nó trớt quớt à, để tui phân xử cho rõ ràng nè:

  • Nǐ de gōngzuò máng ma? (你的工作忙吗?): Câu này mới là 'Công việc của bạn có bận không?'. Hỏi câu này là để coi bà có đang đầu tắt mặt tối, làm việc như trâu như ngựa hay không.
  • Sức khỏe của bạn như thế nào?: Cái này dịch qua tiếng Trung là Nǐ shēntǐ hǎo ma? (你身体好吗?). Hoàn toàn không liên quan gì tới công việc công nông gì sất.

Bà thấy chưa, lộn một ly là đi một dặm đó. Hồi đó tui đi cua con nhỏ kế toán người Hoa, tính hỏi nó "Công việc bận không?" mà lộn qua "Sức khỏe tốt không?", nó tưởng tui trù nó bệnh tật, giận tui cả tuần lễ. Thiệt tình.

Mốt bà muốn hỏi cho nó đa dạng thì dùng mấy câu này nè:

  • Zuìjìn gōngzuò zěnmeyàng? (最近工作怎么样?): Dạo này công việc sao rồi? Nghe nó tự nhiên hơn.
  • Gōngzuò shùnlì ma? (工作顺利吗?): Công việc có thuận lợi không? Hỏi câu này nghe nó sang mồm hẳn.

Bạn nói cái gì tôi không hiểu tiếng Trung?

Trời ơi Bà hỏi câu này làm tui nhớ liền cái lần đó ở Thượng Hải. Chuyện là hồi 2019, tui có lang thang một mình bên đó. Tối đó đói meo, tui chui đại vô một cái quán mì nhỏ xíu ở con hẻm gần Phố Nam Kinh, thấy khói bốc lên thơm phức là biết ngon rồi.

Vô ngồi xong bà chủ đưa cho cái menu, trời đất ơi nó toàn chữ giun dế không một chữ tiếng Anh hay cái hình nào. Tui hoang mang thật sự. Bả lại hỏi tui một tràng tiếng Trung, tay chỉ chỉ vô menu. Tui cứng họng, trong đầu lúc đó chỉ bật ra đúng một câu.

Tui lắp bắp "Wǒ tīng bù dǒng" (我听不懂), mặt chắc méo xệch luôn. Tui lặp lại câu đó mấy lần, thêm cái lắc đầu lia lịa. Cái cảm giác bất lực mà nó tức cười dễ sợ. Bà chủ quán nhìn tui một hồi rồi phá lên cười, may mà bả hiểu.

Cuối cùng bả lôi tui ra thẳng cái nồi nước lèo, chỉ vô mấy cục thịt, mấy loại rau củ. Tui chỉ trỏ loạn xạ, 10 phút sau có một tô mì bò ngon muốn xỉu. Từ bữa đó tui mới thấm, đi du lịch không cần biết nhiều, chỉ cần biết câu "tui không hiểu" là sống sót được.

Cái từ 懂 (dǒng) nó quyền lực lắm. Nó không chỉ là hiểu, nó là tín hiệu cầu cứu đó Bà. Người ta nghe thấy "bù dǒng" là họ biết mình đang "chới với" và sẽ tìm cách khác để giao tiếp. Cứu tui một bữa tối no nê ở Thượng Hải luôn.

  • Bạn nói gì tôi không hiểu trong tiếng Trung: 你说什么我听不懂 (Nǐ shuō shénme wǒ tīng bù dǒng).
  • 懂 (dǒng) là động từ, nghĩa là "hiểu" hoặc "biết".
  • 听不懂 (tīng bù dǒng) là một bổ ngữ kết quả, có nghĩa là "nghe không hiểu". Kết quả của hành động "nghe" (听) là "không hiểu" (不懂).
  • 看不懂 (kàn bù dǒng) là "nhìn không hiểu". Dùng khi đọc chữ, xem bản đồ, xem menu.
  • Ví dụ thực tế:
    • 这个菜单我看不懂。 (Zhège càidān wǒ kàn bù dǒng): Tôi nhìn không hiểu cái thực đơn này.
    • 老板说的话我听不懂。(Lǎobǎn shuō dehuà wǒ tīng bù dǒng): Lời ông chủ nói tôi nghe không hiểu.

Đói chết mất tiếng Trung là gì?

Đói chết mất trong tiếng Trung là 饿坏了 (è huài le).

Trời đất ơi Bà hỏi chi mà đúng cái bụng Tui ghê! Đói chết mất hả, tiếng Trung hả... 饿坏了 (è huài le) đó Bà. Là cái đó đó. Nhớ bữa Tui đi công tác bên đó, đói quá trời quá đất, tụi bạn nó cứ nói 饿坏了 hoài. Tui lúc đó đói tới mức quên luôn cả tên mình, hỏi gì cũng ờ ờ. Mà sao lúc đó Tui hông nhớ thêm từ nào ta? Chắc đói quá hết biết gì luôn. Ngoài ra còn có mấy cái này cũng hay nè, Tui note lại nè:

  • 饿死了 (è sǐ le): Đói muốn chết, kiểu cường điệu lên á. Bữa đó Tui cũng muốn nói vậy luôn mà quên mất.
  • 肚子饿得咕咕叫 (dù zi è de gū gū jiào): Bụng đói kêu ùng ục. Tui nhớ có lần bụng Tui nó kêu to ơi là to trong thư viện lúc còn sinh viên luôn, ngại ghê!
  • 饥肠辘辘 (jī cháng lù lù): Cái này hơi văn vẻ tí, nghĩa là đói bụng cồn cào, đói rã rời đó Bà. Nhớ bữa Tui đọc tiểu thuyết cổ trang thấy từ này.

Nói chung là Bà cứ dùng 饿坏了 là chuẩn nhất á. Dễ nhớ nữa. Tui bữa đó đi Vạn Lý Trường Thành, đói mà chân tay rã rời. Tưởng đâu xỉu luôn rồi đó. May mà còn sức lết vô quán mì ăn. Mà sao Bà hỏi từ này chi vậy? Chắc Bà cũng đang đói hả? Bà ăn gì chưa?

Anh đang làm gì thế tiếng Trung?

Tui đang coi phim, bà ơi. Ủa, hỏi cái gì tiếng Trung á hả? À, cái câu "Anh đang làm gì thế?" á hả? Dễ thôi, bà nói là 你干嘛呢? (Nǐ gàn má ne?).

Mà bà biết không, ngoài cái đó ra còn có “你在做什么?(Nǐ zài zuò shénme?)” nữa. Hai cái này xài cũng nhiều lắm, tùy tình huống chút thôi. Cái đầu thì nó hơi xuề xòa kiểu bạn bè hay hỏi nhau thôi, còn cái sau nó thẳng hơn tí. Đợt trước tui học tiếng Trung cứ bị lộn hai cái này hoài, bà đừng có mắc bẫy giống tui nha. Mà còn nhiều cách khác nữa, tiếng Trung nó phong phú mà, coi bộ hơi khó nhớ.

  • 你干嘛呢? (Nǐ gàn má ne?): Cái này dùng thân mật, kiểu hỏi vu vơ thôi.
  • 你在做什么?(Nǐ zài zuò shénme?): Cái này trực tiếp hơn, hỏi rõ hơn bạn đang làm việc gì.
  • Đôi khi người ta còn nói “忙什么呢?(Máng shénme ne?)” nữa, kiểu như "bận gì đó?". Nghe cũng giống nhau ha, nhưng mà ý nó khác tí.

Bạn đang nghe gì vậy tiếng Trung?

Tui đang nghe nhạc hoa lời Tàu nè Bà, giai điệu nó cứ lơ lửng như làn mây trên đỉnh núi vậy đó. Mà cũng hay ha, đôi khi chỉ cần một giai điệu thôi là có thể đưa tâm hồn mình đi xa vạn dặm, vượt qua cả ngôn ngữ.

  • Bài này tên là "Tình Khúc Thứ Nhất" (第一号情歌), của một ca sĩ mới nổi tên là Tiểu Ngư.
  • Nội dung bài hát kể về một mối tình thoáng qua, nhưng để lại dư âm thật dài, giống như những con thuyền buồm lướt trên mặt hồ thu vậy đó.
  • Giai điệu có hơi hướng ballad, pha chút pop, rất dễ ngấm, kiểu như tự nhiên nó len lỏi vào tai mình thôi, không cần cố gắng gì hết.

Đôi khi Tui tự hỏi, liệu có phải âm nhạc là ngôn ngữ chung nhất của nhân loại không? Hay chỉ là Tui đang mộng mơ quá thôi.