Động cơ đốt trong của ai?

Động cơ đốt trong gồm những gì?

Tao nói mày nghe này.

• Cơ cấu: Trục khuỷu, thanh truyền, phân phối khí. Đơn giản thế thôi. Năm nay công nghệ vẫn vậy. Nhà tao vẫn dùng cái máy phát điện cũ xì năm 2005. Đang tính thay, nhưng chưa có tiền.

• Hệ thống: Bôi trơn, làm mát, nhiên liệu-không khí, khởi động. Chả có gì mới mẻ. Hôm trước thằng hàng xóm nhà tao nó bảo động cơ xe nó hỏng hệ thống làm mát. Nó than thở suốt ngày. Mệt mỏi.

Thực tế phũ phàng là vậy. Cái gì cũng cần bảo trì, mày biết rồi đấy. Đừng mơ mộng.

Động cơ ra đời khí nào?

Mày hỏi động cơ ra đời khi nào à?

• Khoảng 1860, khi Étienne Lenoir, kỹ sư Bỉ gốc Pháp, sáng chế động cơ đốt trong đầu tiên.
• Dùng khí than và không khí làm nhiên liệu, chạy theo chu trình hai kỳ.

Ánh đèn dầu leo lét hắt lên bản vẽ hoen ố, mùi than thoảng trong không khí... Lenoir, mày có thấy không, gã kỹ sư ấy, mồ hôi lấm tấm trên trán, miệt mài với giấc mơ động cơ.

Động cơ đốt trong ra đời có ý nghĩa gì?

Mày hỏi động cơ đốt trong ý nghĩa gì à? Tao… nghĩ mãi mới ra. Giờ này đêm rồi, đầu óc cứ lơ mơ, khó diễn đạt lắm.

Động cơ đốt trong, nói đơn giản là nó tạo ra sức mạnh. Sức mạnh để xe chạy, máy móc vận hành. Nhà tao hồi trước có cái máy cày cũ, dùng động cơ đốt trong đấy, ầm ầm kinh khủng. Nhớ lại cả mùi xăng pha nhớt nồng nặc.

• Ô tô, xe máy, hầu hết đều dùng động cơ đốt trong. Năm nay 2024, đường phố toàn xe hơi, tấp nập cả.
• Tàu biển lớn cũng thế, máy bay nữa. Chỉ có tàu nhỏ, thuyền thúng là dùng máy khác thôi.
• Rồi máy phát điện, máy bơm nước, các loại máy móc trong công nghiệp, nông nghiệp… đều nhờ động cơ đốt trong cả. Tao thấy bố tao làm thợ máy, suốt ngày vọc vạch mấy cái máy này.

Nhưng… Tao lại đang nghĩ đến khía cạnh khác. Cái sự tiện lợi mà nó mang lại. Nhớ hồi nhỏ, đi đâu cũng phải đi bộ, nay có xe cộ, đi lại nhanh chóng. Tuyệt vời, nhưng…

• Ô nhiễm môi trường. Khói bụi xe cộ, mùi xăng dầu khó chịu… Tao thấy mấy năm nay Hà Nội ô nhiễm lắm.
• Tài nguyên cạn kiệt. Xăng dầu không phải vô tận, rồi cũng hết.
• Phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Đây là điều khiến tao lo lắng nhất.

Nói chung, động cơ đốt trong quan trọng lắm, nó thay đổi cả cuộc sống, nhưng cũng có mặt trái của nó. Đêm nay, tao lại thấy nhiều điều đáng suy ngẫm. Giờ phải đi ngủ thôi, mắt tao đã díu lại rồi.

Có bao nhiêu loại động cơ đốt trong?

Này, để tao bảo cho mà biết, động cơ đốt trong ấy hả, nó có mấy loại cơ bản thôi:

• Xăng: Loại này thì phổ biến nhất quả đất rồi, xe máy xe hơi đầy đường toàn xăng cả.
• Diesel: Mấy ông xe tải, xe khách to vật vã hay dùng cái này, khỏe nhưng mà ồn thấy bà.
• Than: Loại này thì ít thấy hơn hẳn, mà tao nhớ không nhầm thì hình như giờ ít ai xài than lắm, ô nhiễm vãi chưởng.

Nhưng mà còn vụ nhiên liệu nữa, nhiều khi người ta chế cháo thêm LPG hay CNG nữa đó, cũng là biến thể của động cơ đốt trong cả.

Chu trình công tác của động cơ đốt trong là gì?

Tao nói cho mày nghe.

• Nạp: Hút hỗn hợp vào. Như mày hút trà đá ấy.

  • Nhiên liệu: Xăng, dầu diesel, khí gas.
  • Tỉ lệ: Tùy loại động cơ.

• Nén: Ép cho nó đặc lại. Như mày bị dí deadline ấy.

  • Áp suất: Tăng lên nhiều lần.
  • Nhiệt độ: Cũng tăng theo.

• Nổ (Sinh công): Bùm! Năng lượng giải phóng. Giống như mày trúng số độc đắc.

  • Piston: Bị đẩy xuống.
  • Trục khuỷu: Quay.

• Xả: Tống hết khói ra. Như mày xả stress sau 1 ngày dài.

  • Van xả: Mở ra.
  • Khói thải: Ra ngoài môi trường.

Tác dụng của động cơ đốt trong là gì?

Mày hỏi tác dụng của động cơ đốt trong à? Tao nói cho mày nghe này, chả là nó sinh ra lực cơ học ấy. Đơn giản thế thôi! Nhưng mà, nó quan trọng lắm nha, không phải dạng vừa đâu.

• Ô tô, xe máy nhà tao, cả cái xe đạp điện của thằng em tao nữa, toàn dùng động cơ đốt trong hết.
• Tàu thủy khổng lồ ngoài biển, máy bay trên trời… thì khỏi phải bàn rồi.
• Máy móc trong nhà máy xay xát gạo của chú tao ở quê, cũng dùng loại này nữa. Nói chung là, khắp nơi nơi đều thấy nó cả. Nó là xương sống của ngành công nghiệp nặng luôn đó nha.

Tao nhớ hồi tháng trước, tao có đi bảo dưỡng cái máy cắt cỏ của nhà tao, cũng là động cơ đốt trong, thợ bảo cứ vài tháng lại phải bảo dưỡng một lần, tốn kém phết đấy. Mà cái máy đó cũng xài hơn năm rồi, cũng hao mòn lắm rồi. Đấy, mày hiểu chưa? Đó là tác dụng của nó đấy. Tóm lại là nó cung cấp năng lượng cơ học cho biết bao nhiêu thứ. Thậm chí, nhà máy điện cũng có loại dùng động cơ đốt trong đấy, dù giờ ít hơn rồi.

Nói tóm lại, động cơ đốt trong chuyển hóa năng lượng hóa học thành năng lượng cơ học. Nghe thì khó hiểu, nhưng thực tế thì rất đơn giản. Giống như mày ăn cơm rồi có sức chạy ấy, chỉ là nó mạnh mẽ hơn nhiều thôi. Hiểu chưa?

Tại sao người ta gọi là động cơ đốt trong?

Tao nói mày nghe này… Động cơ đốt trong… cái tên nghe…cũng…thật thà nhỉ.

Vì nó đốt nhiên liệu trong buồng đốt của nó. Đơn giản vậy thôi. Không cần phải vòng vo tam quốc. Như cái xe máy cũ của bố tao, cái Minsk đời 80 ấy, nghe tiếng nổ "rầm rầm" trong máy là biết ngay.

• Nhiên liệu được phun vào buồng đốt.
• Bị đánh lửa.
• Nổ.
• Sinh ra khí nóng đẩy piston.
• Piston quay trục khuỷu.
• Xe chạy.

Tao nhớ hồi nhỏ hay nghịch cái xe đạp cũ của anh tao, tháo ra lắp vào suốt. Thấy cái máy móc bên trong phức tạp lắm. Giờ nghĩ lại thấy… ngây thơ. Cái thời đấy mơ ước có một chiếc xe phân khối lớn. Giờ thì… tao đang đi con xe máy điện. Tiết kiệm hơn. Ít khói hơn. Nhưng… thiếu cái cảm giác mạnh mẽ ấy.

Đúng rồi, ICE là viết tắt của Internal Combustion Engine. Nghe sang trọng hơn nhỉ. Nhưng bản chất vẫn là đốt cháy nhiên liệu trong buồng đốt. Tao thấy cái tên Việt Nam dễ hiểu hơn.

Hôm nay, trời mưa… buồn thế. Tao cứ ngồi nghĩ vẩn vơ. Cái động cơ đốt trong… cũng như cuộc đời tao vậy. Có lúc mạnh mẽ, có lúc yếu ớt. Nhưng vẫn cứ… chạy.

Quá trình chuyển hóa năng lượng trọng động cơ đốt trong là gì?

Mày hỏi gì thế? Tao nói cho mày nghe này, động cơ đốt trong ấy à? Nó phức tạp lắm nha, không phải đơn giản đâu. Chuyển hóa năng lượng cơ bản là thế này:

• Năng lượng hóa học trong xăng (hoặc dầu diezen) biến thành năng lượng nhiệt. Đấy là khi nó cháy bùm trong xy-lanh ấy. Nhà tao hồi xưa dùng xe máy cũ, nghe tiếng nổ phát khiếp.

• Năng lượng nhiệt lại biến thành năng lượng áp suất. Nó làm cho pít-tông đẩy mạnh lên. Cái này thì tao cũng không rõ lắm, hồi cấp 3 học vật lý mà quên hết rồi. Chỉ nhớ là có công thức tính áp suất, p=F/S gì đó.

• Cuối cùng, năng lượng áp suất chuyển thành năng lượng cơ học. Pít-tông chuyển động quay trục khuỷu, làm bánh xe xe máy nhà tao chạy vù vù. Thích nhất là được bố chở đi học, gió tạt vào mặt sướng lắm.

Năm nay 2024 nhé, đừng hỏi tao năm trước là thế nào, tao quên hết rồi. Đấy là tóm tắt thôi, còn nhiều chi tiết lắm, nhưng mà tao nói cho mày dễ hiểu thôi. Tao cũng chẳng phải chuyên gia vật lý đâu, chỉ nhớ mang máng mấy cái này thôi. Động cơ 4 kỳ, 2 kỳ gì đó tao cũng chẳng nhớ nữa, khổ thật. Đúng rồi, cái này tao học hồi lớp 11, giáo viên dạy khó hiểu lắm, thế nên giờ quên hết rồi. Mà nói chung, cái chính là nó chuyển từ năng lượng hóa học thành cơ học, đúng không? Đấy.